JEE Mains · Physics · STD 11 - સુરેખપથ પર ગતિ
- JEE Mains 2023
- મધ્યમ
- સંખ્યાત્મક
એક ટેનિસ બોલને \(9.8\,m\) ઉંયાઇએથી ભોંયતળિયા પર મુકત કરવામાં આવે છે. તે જમીન પરથી અથડાઈ પુનઃ \(5.0\,m\) ઊંચાઈ પ્રાપ્ત કરે છે. જો બોલ તળિયા સાથે \(0.2\,s\) માટે સંપર્કમાં રહે છે. તેની સંપર્ક દરમિયાન સરેરાશ પ્રવેગ \(...........ms ^{-2}\) હશે.
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(A) \(120\)
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
સ્પષ્ટીકરણ:
1. ભોંયતળિયા સાથે અથડાતા પહેલાં બોલનો વેગ (\( v_i \)) શોધવો:
મુક્ત પતન કરતા પદાર્થ માટે ગતિના સમીકરણનો ઉપયોગ કરતા:
\( v_i = \sqrt{2gh_i} \)
અહીં પ્રારંભિક ઊંચાઈ \( h_i = 9.8 \text{ m} \) અને \( g = 10 \text{ ms}^{-2} \) આપેલ છે:
\( v_i = \sqrt{2 \times 10 \times 9.8} = \sqrt{196} = 14 \text{ m/s} \) (અધઃ દિશામાં અથવા નીચેની તરફ)
2. ભોંયતળિયા પરથી ઉછળ્યા પછી તરત જ બોલનો વેગ (\( v_f \)) શોધવો:
તે જ નિયમ મુજબ અંતિમ ઊંચાઈ માટે:
\( v_f = \sqrt{2gh_f} \)
અહીં અંતિમ ઊંચાઈ \( h_f = 5.0 \text{ m} \) આપેલ છે:
\( v_f = \sqrt{2 \times 10 \times 5.0} = \sqrt{100} = 10 \text{ m/s} \) (ઊર્ધ્વ દિશામાં અથવા ઉપરની તરફ)
3. સરેરાશ પ્રવેગ (\( a_{avg} \)) ની ગણતરી કરવી:
અહીં ઉપરની તરફની દિશાને ધન (+) અને નીચેની તરફની દિશાને ઋણ (-) લેતાં:
પ્રારંભિક વેગ, \( v_i = -14 \text{ m/s} \)
અંતિમ વેગ, \( v_f = +10 \text{ m/s} \)
વેગમાં થતો ફેરફાર (\( \Delta v \)) નીચે મુજબ થશે:
\( \Delta v = v_f - v_i = 10 - (-14) = 24 \text{ m/s} \)
સંપર્ક સમયગાળા \( \Delta t = 0.2 \text{ s} \) દરમિયાન સરેરાશ પ્રવેગનું મૂલ્ય:
\( a_{avg} = \frac{\Delta v}{\Delta t} = \frac{24}{0.2} = 120 \text{ m/s}^2 \)
આથી, વિકલ્પ A એ સાચો વિકલ્પ છે.
1. ભોંયતળિયા સાથે અથડાતા પહેલાં બોલનો વેગ (\( v_i \)) શોધવો:
મુક્ત પતન કરતા પદાર્થ માટે ગતિના સમીકરણનો ઉપયોગ કરતા:
\( v_i = \sqrt{2gh_i} \)
અહીં પ્રારંભિક ઊંચાઈ \( h_i = 9.8 \text{ m} \) અને \( g = 10 \text{ ms}^{-2} \) આપેલ છે:
\( v_i = \sqrt{2 \times 10 \times 9.8} = \sqrt{196} = 14 \text{ m/s} \) (અધઃ દિશામાં અથવા નીચેની તરફ)
2. ભોંયતળિયા પરથી ઉછળ્યા પછી તરત જ બોલનો વેગ (\( v_f \)) શોધવો:
તે જ નિયમ મુજબ અંતિમ ઊંચાઈ માટે:
\( v_f = \sqrt{2gh_f} \)
અહીં અંતિમ ઊંચાઈ \( h_f = 5.0 \text{ m} \) આપેલ છે:
\( v_f = \sqrt{2 \times 10 \times 5.0} = \sqrt{100} = 10 \text{ m/s} \) (ઊર્ધ્વ દિશામાં અથવા ઉપરની તરફ)
3. સરેરાશ પ્રવેગ (\( a_{avg} \)) ની ગણતરી કરવી:
અહીં ઉપરની તરફની દિશાને ધન (+) અને નીચેની તરફની દિશાને ઋણ (-) લેતાં:
પ્રારંભિક વેગ, \( v_i = -14 \text{ m/s} \)
અંતિમ વેગ, \( v_f = +10 \text{ m/s} \)
વેગમાં થતો ફેરફાર (\( \Delta v \)) નીચે મુજબ થશે:
\( \Delta v = v_f - v_i = 10 - (-14) = 24 \text{ m/s} \)
સંપર્ક સમયગાળા \( \Delta t = 0.2 \text{ s} \) દરમિયાન સરેરાશ પ્રવેગનું મૂલ્ય:
\( a_{avg} = \frac{\Delta v}{\Delta t} = \frac{24}{0.2} = 120 \text{ m/s}^2 \)
આથી, વિકલ્પ A એ સાચો વિકલ્પ છે.
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- પૃથ્વીની સપાટીથી કેટલી ઊંચાઈએ પદાર્થનું વજન સપાટીથી તેટલી જ ઊંડાઈ પરના વજન બરાબર થાય? (જ્યાં \(R\) પૃથ્વીની ત્રિજ્યા છે)JEE Mains 2024 અઘરું
- દોરી પર ગતિ કરતા તરંગનું સમીકરણ \(\mathrm{y}=\sin [20 \pi \mathrm{x}+10 \pi \mathrm{t}]\) છે, જ્યાં x અને t SI એકમોમાં અંતર અને સમય છે. સમાન દોલન ગતિ ધરાવતા બે બિંદુઓ વચ્ચેનું લઘુત્તમ અંતર છે:JEE Mains 2025 સરળ
- ફોરવર્ડ બાયસ સ્થિતિમાં ડાયોડોનો કટ-ઓફ વોલ્ટેજ \(0.6\,V\) છે. (આફૃતિ જુઓ). \(40 \,\Omega\) ના અવરોધમાંથી .......... \(mA\) નો પ્રવાહ વહેશે.
JEE Mains 2022 મધ્યમ - બે ભિન્ન તાપમાન સ્કેલ \(P\) અને \(Q\) વચ્યેનો આલેખ આકૃતિમાં દશાવેલ છે. ઉપર અને નીચેના નિશ્રિત બિંદુ વચ્યે એક સરખા \(150\) વિભાગ \(P\) સ્કેલ પર અને \(100\) વિભાગ \(Q\) સ્કેલ પર રહેલા છે. બંને સ્કેલ વચ્ચેનો સંબંધ દર્શાવતું સમીકરણ \(........\) વડે આાપવામા આવે છે.
JEE Mains 2023 મધ્યમ - નીચેના વિકલ્પોમાંથી યોગ્ય પરમાણુ પ્રક્રિયા પસંદ કરો.
[p: પ્રોટોન, n: ન્યુટ્રોન, \(\mathrm{e}^{-}\): ઇલેક્ટ્રોન, \(\mathrm{e}^{+}\): પોઝિટ્રોન, \(v:\) ન્યુટ્રિનો, \(\bar{v}\): એન્ટિન્યુટ્રિનો]JEE Mains 2025 સરળ - ઑક્સિજનના 10 મોલને અચળ કદે \(30^{\circ} C\) થી \(40^{\circ} C\) સુધી ગરમ કરવામાં આવે છે. વાયુની આંતરિક ઊર્જામાં થતો ફેરફાર _________ cal છે. (અચળ દબાણે ઑક્સિજનની મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા, \(C _{ p }=7 cal . / mol ^{\circ} C\) અને \(\left.R =2 cal . / mol ^{\circ} C .\right)\))JEE Mains 2026 મધ્યમ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- સમક્ષિતિજ સાથે \(\theta\) કોણ બનાવતા ઢળતા સમતલ (ઢોળાવ) પર \(‘a'\) ત્રિજ્યાની અને \('m'\) દળ ધરાવતી ઘન તક્તિ સરક્યા સિવાય નીચે ગબડે છે. તક્તિનો પ્રવેગ \(\frac{2}{ b } g \,\sin \theta\) છે, જ્યાં \(b\) ....... છે. (નજીકત્તમ પૂર્ણાંક માં લખો) \((g=\) ગુરુત્વીય પ્રવેગ \(\theta=\) આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ કોણ)
JEE Mains 2021 અઘરું - અનુક્રમે, \(+ \sigma\) અને \(+ \lambda\) વિદ્યુતભાર ધનતા ધરાવતા એક અનંત પૃષ્ઠ વિદ્યુતભાર અને અનંત રેખીય વિદ્યુતભારને, એકબીજાને સમાંતર \(5\,m\) અંતરે રાખવામાં આવે છે. બિંદુ \(P\) અને \(Q\) એ રેખીય વિદ્યુતભારથી લંબઅંતરે પૃષ્ઠ તરફ અનુક્રમે \(\frac{3}{\pi}\, m\) અને \(\frac{4}{\pi}\,m\) અંતરે રહેલા બિંદુ છે. બિંદ્દુ \(P\) અને \(Q\) આગળ પરિણામી વિદ્યુતક્ષેત્ર ના મૂલ્યો અનુક્રમે \(E_P\) અને \(E _Q\) છે. જો \(2|\sigma|=|\lambda|\) હોય, તો \(\frac{E_P}{E_Q}=\frac{4}{a}\) મળે છે. \(a\) નું મૂલ્ય ....... થશે.JEE Mains 2023 અઘરું
- એક લંબગત તરંગ \(y=2 \sin (\omega t-k x) cm\) વડે રજૂ થાય છે. જ્યારે તરંગવેગ કણના મહત્તમ વેગ જેટલો થાય તે માટે તરંગલંબાઈનું મૂલ્ય \(...........cm\) થશે.JEE Mains 2022 મધ્યમ
- \(z=a^{2} x^{3} y^{\frac{1}{2}}\) માટે \(a\) અચળાંક છે. જો \(x\) અને \(y\) ના માપનમાં પ્રતિશત ત્રુટિ અનુક્રમે \(4\%\) અને \(12 \%\) હોય, તો \(z\) માટે પ્રતિશત ત્રુટિ .............હશે.JEE Mains 2022 સરળ
- જો લોલક ઘડિયાળમાં લોલકની લંબાઈમાં \(0.1\, \%\) નો વધારો કરવામાં આવે તો એક દિવસમાં કેટલા સેકન્ડની ત્રુટિ આવે?JEE Mains 2021 અઘરું
- \(M\) દ્રવ્યમાનનાં અને \(2L\) લંબાઇના એક સળિયાને તેના મધ્યમાંથી લટકાવેલ છે. તે ટૉર્સનલ દોલનો કરે છે. \(m\) દ્રવ્યમાનના એક એવા બે દ્રવ્યમાનોને સળીયાના મધ્યમાંથી \(L/2\) અંતરે બન્ને બાજુ પર જોડવામાં આવતાં તે દોલનોની આવૃતિમાં \(20\%\) નો ઘટાડો કરે છે. તો \(m/M\) નું મૂલ્ય ______ ની નજીકનું છે.JEE Mains 2019 અઘરું