JEE Mains · Physics · STD 11 - દોલનો
- JEE Mains 2026
- મધ્યમ
- સંખ્યાત્મક
\(x\)-અક્ષ પર સરળ આવર્ત ગતિ કરતા કણનો વેગ \(v^2 = 50 - x^2\) વડે દર્શાવેલ છે, જ્યાં \(x\) સ્થાનાંતર દર્શાવે છે. જો ગતિનો આવર્તકાળ \(\dfrac{x}{7}\) s હોય, તો \(x\) નું મૂલ્ય _____ છે.
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(B) 44
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
આપેલ સમીકરણ છે: \(v^2 = 50 - x^2\)
\(x\) ને સાપેક્ષે વિકલન કરતા:
\(2v \dfrac{dv}{dx} = -2x\)
\(v \dfrac{dv}{dx} = -x\)
કારણ કે પ્રવેગ \(a = v \dfrac{dv}{dx}\), આપણને મળે છે:
\(a = -x\)
આને સરળ આવર્ત ગતિના પ્રમાણભૂત સમીકરણ \(a = -\omega^2 x\) સાથે સરખાવતા, આપણને મળે છે:
\(\omega^2 = 1 \Rightarrow \omega = 1\) rad/s
ગતિનો આવર્તકાળ નીચે મુજબ અપાય છે:
\(T = \dfrac{2\pi}{\omega} = 2\pi\)
\(\pi = \dfrac{22}{7}\) લેતા, આપણને મળે છે:
\(T = 2 \times \dfrac{22}{7} = \dfrac{44}{7}\) s
આપેલ છે કે આવર્તકાળ \(\dfrac{x}{7}\) s છે, બંનેની સરખામણી કરતા મળે છે:
\(x = 44\)
જવાબ: \(44\)
\(x\) ને સાપેક્ષે વિકલન કરતા:
\(2v \dfrac{dv}{dx} = -2x\)
\(v \dfrac{dv}{dx} = -x\)
કારણ કે પ્રવેગ \(a = v \dfrac{dv}{dx}\), આપણને મળે છે:
\(a = -x\)
આને સરળ આવર્ત ગતિના પ્રમાણભૂત સમીકરણ \(a = -\omega^2 x\) સાથે સરખાવતા, આપણને મળે છે:
\(\omega^2 = 1 \Rightarrow \omega = 1\) rad/s
ગતિનો આવર્તકાળ નીચે મુજબ અપાય છે:
\(T = \dfrac{2\pi}{\omega} = 2\pi\)
\(\pi = \dfrac{22}{7}\) લેતા, આપણને મળે છે:
\(T = 2 \times \dfrac{22}{7} = \dfrac{44}{7}\) s
આપેલ છે કે આવર્તકાળ \(\dfrac{x}{7}\) s છે, બંનેની સરખામણી કરતા મળે છે:
\(x = 44\)
જવાબ: \(44\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- ત્રણ કેપેસીટર \({C}_{1}=2\, \mu {F}, {C}_{2}=6 \, \mu {F}\) અને \({C}_{3}=12 \, \mu {F}\) ને આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ જોડેલા છે. અનુક્રમે \({C}_{1}, {C}_{2}\) અને \({C}_{3}\) કેપેસીટર પર રહેલા વિજભારનો ગુણોત્તર કેટલો થાય?
JEE Mains 2021 અઘરું - એક \(5\) mg કણ, \(5\pi\times 10^{-6}\) C વિદ્યુતભાર ધરાવી, \(\vec{B} = 0.1\hat{k}\) Wb/m\(^2\) ચુંબકીય ક્ષેત્ર ધરાવતા પ્રદેશમાં \((3\hat{i}+2\hat{k})\times 10^{-2}\) m/s ના વેગથી ગતિ કરી રહ્યો છે. જ્યારે તે \(5\) પરિભ્રમણ પૂર્ણ કરે છે, ત્યારે તે \(\hat{k}\) દિશામાં \(\alpha\) મીટર અંતર કાપે છે. \(\alpha\) નું મૂલ્ય ________ છે.JEE Mains 2026 અઘરું
- એક અવકાશયાત્રી \(m\) દળનો એક દડો પૃથ્વી પરથી અવકાશમાં લઈ જાય છે. તે દડાને પૃથ્વીની આસપાસ \(318.5 \mathrm{~km}\) ની ઊંચાઈએ એક વર્તુળાકાર કક્ષામાં ફેંકે છે. પૃથ્વીની સપાટી પરથી કક્ષા સુધીમાં, દડાની કુલ યાંત્રિક ઊર્જામાં થતો ફેરફાર \(x \frac{\mathrm{GM}_e \mathrm{~m}}{21 R_e}\) છે. \(x\) નું મૂલ્ય _______ છે. (\(R_{\mathrm{e}}=6370 \mathrm{~km}\) લો)JEE Mains 2024 અઘરું
- નીચે બે વિધાનો આપેલ છે. એકને કથન \(A\) તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે. અને બીજાનો કારણ \(R\) તરીકે નિર્દેશ કરવામાં આવે છે. કથન \(A\) : જો \(dQ\) અને \(dW\) અનુક્રમે તંત્રને આપવામાં આવતી ઉષ્મા અને તંત્ર પર થતું કાર્ય હોય તો થર્મોડાયનામિકના પ્રથમ નિયમ અનુસાર \(dQ=dU-dW\) કથન \(B\) : થર્મોડાયનામિકનો પ્રથમ નિયમ ઉર્જા સંરક્ષણના નિયમ પર આધારિત છે. નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાયો જવાબ પસંદ કરો.JEE Mains 2023 મધ્યમ
- \(Y\) યંગ મોડ્યુલસ ધરાવતા દ્રવ્યમાંથી એક ઘટતી ત્રિજ્યા ધરાવતો શંકુ આકારનો તાર બનાવવામાં આવે છે જેની મૂળભૂત લંબાઈ \(L\) અને તારના ઉપરના અને નીચેના ભાગની ત્રિજ્યા અનુક્રમે \(R\) અને \(3R\) છે.તારણો ઉપરનો ભાગ દઢ આધાર સાથે અને નીચેના ભાગ સાથે \(M\) દળ લટકાવેલ છે તો તારની નવી વિસ્તૃત લંબાઈ કેટલી થશે?JEE Mains 2016 અઘરું
- એક વિદ્યુતચુંબકીય તરંગની હાજરીને કારણે કે જેનો વિદ્યુત ઘટક \(\mathrm{E}=100 \sin (\omega \mathrm{t}-\mathrm{kx}) \mathrm{NC}^{-1}\) દ્વારા અપાય છે, 200 cm લંબાઈનો એક નળાકાર તેની અંદર અમુક પ્રમાણમાં વિદ્યુતચુંબકીય ઊર્જા ધરાવે છે. જો સમાન લંબાઈનો પરંતુ અગાઉના કરતાં અડધા વ્યાસનો બીજો નળાકાર સમાન પ્રમાણમાં વિદ્યુતચુંબકીય ઊર્જા ધરાવતો હોય, તો અનુરૂપ વિદ્યુતચુંબકીય તરંગનું વિદ્યુતક્ષેત્રનું માન બદલાઈને કેટલું થશે?JEE Mains 2025 મધ્યમ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- \(x -\) દિશામાં \(2v\) જેટલી ઝડપથી ગતિ કરતો અને \(m\) દળ ધરાવતો કણ \(y-\) દિશામાં \(v\) જેટલી ઝડપથી ગતિ કરતા બીજા \(2m\) દળ ધરાવતા કણ સાથે અથડાય છે.આ અથડામણ જો સંપૂર્ણ અસ્થિતિસ્થાપક હોય,તો અથડામણ દરમિયાન ઊર્જામાં થતો પ્રત્યાશિત ફેરફાર ..................... \(\%\) ની નજીક ( જેટલો ) હશે.JEE Mains 2015 અઘરું
- ત્રણ નાના સમાન ભાર ધરાવતા પાણીના એકસમાન પરપોટાઓ એક મોટો પરપોટો બનાવવા માટે ભળી જાય છે. તો એક પ્રારંભિક પરપોટા અને પરિણામી મોટા પરપોટા પરના સ્થિતિમાનનો ગુણોત્તર ________ છે.JEE Mains 2026 અઘરું
- \('a'\) બાજુ ધરાવતા ચોરસના ખૂણા (શિરોબિંદુ) \(A, B\) અને \(C\) ઉપર ત્રણ વિદ્યુતભારો \(q/2, q\) અને \(q/2\) મૂકેલા છે. (આકૃતિ જુઓ) બાકી રહેલા શિરોબિંદુ \(D\) ઉપર વિદ્યુતક્ષેત્ર તીવ્રતાનું મૂલ્ય ........ હશે.
JEE Mains 2022 મધ્યમ - \(4\,g\) અને \(16\, g\) ધરાવતાં બે દળોની ગતિ ઊર્જા એક સરખી છે. જે તેમનાં રેખીય વેગમાનનો માનાંકનો ગુણોત્તર \(n : 2\) છે. \(n\) નું મૂલ્ય ....... હશે.JEE Mains 2021 મધ્યમ
- આપેલ આકૃતિમાં, અમુક સંક્રાંતિઓ કે જે \(A, B, C, D\) અને \(E\) વડે દર્શાવેલ છે. તેની સાથે હાઈડ્રોજન પરમાણુનાં ઊર્જા સ્તરો દર્શાવ્યા છે. સંક્રાંતિઓ \(A, B\) અને \(C\) અનુક્રમે ,......... રજૂ કરે છે
JEE Mains 2021 મધ્યમ