JEE Mains · Physics · STD 12 - ગતિમાન વિધુતભારો અને ચુંબકત્વ
- JEE Mains 2026
- મધ્યમ
- MCQ
8 cm ના અંતરે એકબીજાને સમાંતર મૂકવામાં આવેલા બે સુવાહક તારમાં દરેકમાંથી 30 A વિદ્યુતપ્રવાહ વિરુદ્ધ દિશામાં વહે છે. બે તારની વચ્ચેના મધ્યબિંદુએ ચુંબકીય ક્ષેત્ર __________ \(\mu\)T છે. \(\left(\dfrac{\mu_0}{4\pi} = 10^{-7}\text{ N/A}^2\right)\)
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(B) \(300\)
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
ધારો કે તાર વચ્ચેનું અંતર \(d = 8\text{ cm}\) છે. દરેક તારથી મધ્યબિંદુનું અંતર \(r = \dfrac{d}{2} = 4\text{ cm} = 0.04\text{ m}\) છે.
દરેક તારમાં વહેતો વિદ્યુતપ્રવાહ \(I = 30\text{ A}\) છે.
વિદ્યુતપ્રવાહ વિરુદ્ધ દિશામાં વહેતા હોવાથી, બંને તાર દ્વારા મધ્યબિંદુએ ઉત્પન્ન થતા ચુંબકીય ક્ષેત્રો સમાન દિશામાં હોય છે અને ઉમેરાય છે.
મધ્યબિંદુએ કુલ ચુંબકીય ક્ષેત્ર છે:
\(B_{\text{net}} = B_1 + B_2 = \dfrac{\mu_0 I}{2\pi r} + \dfrac{\mu_0 I}{2\pi r} = \dfrac{\mu_0 I}{\pi r}\)
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
\(B_{\text{net}} = \dfrac{4\pi \times 10^{-7} \times 30}{\pi \times 0.04}\)
\(B_{\text{net}} = \dfrac{120 \times 10^{-7}}{0.04}\)
\(B_{\text{net}} = 3000 \times 10^{-7}\text{ T}\)
\(B_{\text{net}} = 300 \times 10^{-6}\text{ T} = 300\ \mu\text{T}\)
જવાબ: \(300\)
દરેક તારમાં વહેતો વિદ્યુતપ્રવાહ \(I = 30\text{ A}\) છે.
વિદ્યુતપ્રવાહ વિરુદ્ધ દિશામાં વહેતા હોવાથી, બંને તાર દ્વારા મધ્યબિંદુએ ઉત્પન્ન થતા ચુંબકીય ક્ષેત્રો સમાન દિશામાં હોય છે અને ઉમેરાય છે.
મધ્યબિંદુએ કુલ ચુંબકીય ક્ષેત્ર છે:
\(B_{\text{net}} = B_1 + B_2 = \dfrac{\mu_0 I}{2\pi r} + \dfrac{\mu_0 I}{2\pi r} = \dfrac{\mu_0 I}{\pi r}\)
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
\(B_{\text{net}} = \dfrac{4\pi \times 10^{-7} \times 30}{\pi \times 0.04}\)
\(B_{\text{net}} = \dfrac{120 \times 10^{-7}}{0.04}\)
\(B_{\text{net}} = 3000 \times 10^{-7}\text{ T}\)
\(B_{\text{net}} = 300 \times 10^{-6}\text{ T} = 300\ \mu\text{T}\)
જવાબ: \(300\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- એક અનંત લંબાઈનો સુરેખ તાર \(I\) પ્રવાહનું વહન કરે છે અને તેને આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ સમતલીય આકારમાં વાળવામાં આવેલો છે. વર્તુળાકાર ભાગની ત્રિજ્યા r છે. વર્તુળાકાર લૂપના કેન્દ્ર O પર ચુંબકીય ક્ષેત્ર છે :
JEE Mains 2026 મધ્યમ - એક વાહકમાં એકમ કદ દીઠ \(8.5 \times 10^{28}\, m^{-3}\) વાહક ઈલેક્ટ્રોન છે જેનો સરેરાશ રેલેક્સેશન સમય \(25\,fs\) (ફેમટો સેકન્ડ),હોય તો તેની અવરોધકતા લગભગ કેટલી હશે? \(\left( {{m_e} = 9.1 \times {{10}^{ - 31}}\,kg} \right)\)JEE Mains 2019 મધ્યમ
- આપેલ આકૃતિમાં, એક ઈન્ડકટર અને અવરોધને, \(E\) વોલ્ટ \(emf\) ધરાવતી બેટરી સાથે શ્રેણીમાં જોડવામાં આવે છે. \(\frac{E^a}{2 b}\,J / s\) એ ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં સંગ્રહ પામતી ઊર્જાનો મહત્તમ દર ધરાવે છે. \(\frac{b}{a}\) નું મૂલ્ય .......... હશે.
JEE Mains 2023 અઘરું - એક નક્કર તકતીની તેના વ્યાસને અનુલક્ષીને ભ્રમણ કરતી જડત્વની ચાકમાત્રા, તેવી જ રીતે ભ્રમણ કરતી એક રીંગની જડત્વની ચાકમાત્રા કરતાં 2.5 ગણી વધારે છે. એક નક્કર ગોળાની જડત્વની ચાકમાત્રા, જેની ત્રિજ્યા તકતી જેટલી જ છે અને તેવી જ રીતે ભ્રમણ કરે છે, તે આપેલ રીંગની જડત્વની ચાકમાત્રા કરતાં \(n\) ગણી વધારે છે. અહીં, \(\mathrm{n}=\)_________
ધારો કે બધા પદાર્થોના દળ સમાન છે.JEE Mains 2025 અઘરું - કોઈ વિભાગનું વિદ્યુતક્ષેત્ર \(\overrightarrow{ E }=\frac{2}{5} E _{0} \hat{ i }+\frac{3}{5} E _{0} \hat{ j }\) છે, જ્યાં \(E _{0}=4.0 \times 10^{3}\, \frac{ N }{ C }\) છે. \(Y - Z\) સમતલમાં \(0.4 \,m ^{2}\) ક્ષેત્રફળ ધરાવતી સપાટીનું વિદ્યુતફ્લક્સ ....... \(Nm ^{2} C ^{-1}\) હશે.JEE Mains 2021 મધ્યમ
- \(u \hat i\) જેટલા શરૂઆતના વેગથી \(m\) દળનો કણ \(x\) દિશામાં ગતિ કરે છે. તે એક સ્થિર પડેલા \(10m\) દળના પદાર્થ સાથે સ્થિતિસ્થાપક સંઘાત કરીને પછી તેની શરૂઆતની ગતિઉર્જાથી અડધી ગતિ ઉર્જા સાથે ગતિ કરે છે.(આકૃતિ જુઓ).જો \(\sin \theta_{1}=\sqrt{n} \sin \theta_{2}\) હોય તો \(n\) નું મૂલ્ય કેટલું હશે?
JEE Mains 2020 અઘરું
JEE Mains ના વધુ PYQ
- આકૃતિમાં દર્શાવ્યા અનુસાર ત્રણ દળો \(M =100\,kg , m _1=10\,kg\) અને \(m _2=20\,kg\) ને ગોઠવવામાં આવ્યા છે. બધીજ સપાટીઓ ઘર્ષણરહિત અને દોરીઓ ખેંચાણ અનુભવતી નથી અને હલકી છે. પુલી પણ હલકી અને ઘર્ષણરહિત છે. તંત્ર પર બળ \(F\) એવી રીતે સગાવવામાં આવે છે કે જેથી દળ \(m _2,\; 2 \;ms ^{-2}\) ના પ્રવેગથી ઉપરની તરફ ગતિ કરે છે. બળ \(F\) નું મૂલ્ય \(............N\) થશે( \(g =10 ms ^{-2}\) લો.)
JEE Mains 2022 અઘરું - એક સમતલ વિદ્યુતચુંબકીય તરંગ મુક્ત અવકાશમાં \(+x\) દિશામાં પ્રસરણ પામે છે. તરંગ સાથે સંકળાયેલા વિદ્યુતક્ષેત્ર \(\vec{E}\) અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર \(\vec{B}\) સદિશોના કાર્તેઝિયન યામ પદ્ધતિમાં ઘટકો ______ છે.JEE Mains 2025 સરળ
- વિદ્યુત પરિપથમાં વહેતા પ્રવાહ માટે અવરોધ, પ્રવાહ અને સમયના માપનમાં મહત્તમ ત્રૂટિ અનુક્રમે \(1\%\), \(2\%\) અને \(3 \%\) છે. વિખેરીત થતી ઉષ્માના માપનમાં મળતી મહત્તમ પ્રતિશત ત્રુટી \(.........\%\) થશે.JEE Mains 2022 સરળ
- એક કેબલ (તાર) માં \(0.1\, kW\) નાં એક સિગ્નલને પ્રસારીત કરવામાં આવે છે. કેબલનો તનુકરણ \((attenuation)\) \(-5\, dB\) પ્રતિ કિલોમીટર છે અને કેબલની લંબાઈ \(20 \,km\) છે. રીસીવર છેડા આગળ મળતી કાર્યત્વરા \(10^{-x} \, W\) છે. \(x\) નું મૂલ્ય .......... \([\,dB\) માં લબ્ધિ \(\left.=10 \log _{10}\left(\frac{ P _{ o }}{ P _{i}}\right)\right]\)JEE Mains 2021 અઘરું