enEnglishguગુજરાતી
GUJCET · Physics · Electrostatic Potential and Capacitance
\(q_1\) અને \(q_2\) વિધુતભાર ધરાવતાં તથા અનુક્રમે a અને b ત્રિજ્યાઓ ધરાવતાં ધાતુના બે ગોળાઓને એકબીજાથી ખૂબ જ દૂર મૂકી તેમને વાહક તારથી જોડેલા છે. તેમના પરનો કુલ વિધુતભાર Q છે. તો દરેક ગોળાનું સ્થિતિમાન ગણો.
- A \(\frac{k Q }{a-b}\)
- B \(k Q\left(\frac{b}{a}\right)\)
- C \(\frac{k Q }{a+b}\)
- D \(k Q\left(\frac{a}{b}\right)\)
Answer & Solution
Correct Answer
(C) \(\frac{k Q }{a+b}\)
Step-by-step Solution
Detailed explanation
(C)
a અને b ત્રિજ્યાવાળા ગોળાઓની સપાટી પરના વિધુતસ્થિતિમાનો અનુક્રમે \(V_a\) અને \(V_b\) તથા વિધુતભારો અનુક્રમે \(Q _n\) અને \(Q_b\) છે.
ગોળાઓને વાહકતારથી જોડતાં
\(\begin{array}{rlrl} V _a = V _{ A } \\ \therefore \frac{k Q _a}{a} =\frac{k Q _b}{b} \\ \therefore \frac{ Q _a}{ Q _b} =\frac{a}{b} \\ \therefore \frac{ Q _a}{ Q _a+ Q _b} =\frac{a}{a+b} \\ \frac{ Q _a}{ Q } =\frac{a}{a+b} \\ \left.(\therefore Q _a+ Q _b= Q \right) \\ Q _a =\left(\frac{ Q }{a+b}\right) a\end{array}\)
આ જ પ્રમાણે \(Q_b=\left(\frac{ Q }{a+b}\right) b\)
હવે \(\begin{array}{l} V _a=\frac{k Q _a}{a} \\ V_a=\frac{k}{a}\left(\frac{ Q }{a+b}\right) a \\ V_a=\frac{k Q }{a+b}= V _b\end{array}\)
a અને b ત્રિજ્યાવાળા ગોળાઓની સપાટી પરના વિધુતસ્થિતિમાનો અનુક્રમે \(V_a\) અને \(V_b\) તથા વિધુતભારો અનુક્રમે \(Q _n\) અને \(Q_b\) છે.
ગોળાઓને વાહકતારથી જોડતાં
\(\begin{array}{rlrl} V _a = V _{ A } \\ \therefore \frac{k Q _a}{a} =\frac{k Q _b}{b} \\ \therefore \frac{ Q _a}{ Q _b} =\frac{a}{b} \\ \therefore \frac{ Q _a}{ Q _a+ Q _b} =\frac{a}{a+b} \\ \frac{ Q _a}{ Q } =\frac{a}{a+b} \\ \left.(\therefore Q _a+ Q _b= Q \right) \\ Q _a =\left(\frac{ Q }{a+b}\right) a\end{array}\)
આ જ પ્રમાણે \(Q_b=\left(\frac{ Q }{a+b}\right) b\)
હવે \(\begin{array}{l} V _a=\frac{k Q _a}{a} \\ V_a=\frac{k}{a}\left(\frac{ Q }{a+b}\right) a \\ V_a=\frac{k Q }{a+b}= V _b\end{array}\)
See the Complete Solution
Get step-by-step explanations for this and 2.5 Lakh+ more JEE, NEET & CET questions.
- Unlock all solutions
- Practice the full chapter
- Track accuracy across PYQs
4.8 rated on Google Play · 14,000+ reviews
More questions from Physics
- 283 V મહત્તમ મૂલ્ય અને 35.4 Hz આવૃત્તિ વાળો sine પ્રકારનો વોલ્ટેજ LCR શ્રેણી પરિપથને લાગુ \(R =3 \Omega, L =25.48 mH\) અને \(C=796 \mu F\) છે, તો અનુનાદની સ્થિતિમાં પરિપથનો ઇમ્પિડન્સ __________ છે.GUJCET 2020 Easy
- એક ચાંદીના તારનો \(27.5^{\circ} C\) તાપમાને અવરોધ \(2.1 \Omega\) અને \(100^{\circ} C\) તાપમાને અવરોધ \(2.7 \Omega\) છે. ચાંદીનો અવરોધકતાનો તાપમાન-ગુણાંક _________ થશે.GUJCET 2024 Hard
- \(V =100 \sqrt{2} \sin 100 t V\) વડે આપતો એક ઓલ્ટરનેટિંગ વોલ્ટેજ \(1 \mu F\) ના કેપેસિટરને આપવામાં આવ્યો છે, તો પરિપથમાં જોડેલા એમીટરનું અવલોકન __________ mA હશે.GUJCET 2015 Hard
- આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણે ત્રણ સમકેન્દ્રીય ધાતુ કવચો A, B અને C ની ત્રિજ્યાઓ અનુક્રમે a, b અને c \((a<b<c)\) છે. તેમની પૃષ્ઠ વિધુતભાર \(+\sigma,-\sigma\) અને \(+\sigma\) છે. કવચ A ની સપાટી પર વિધુત સ્થિતિમાન ગણો.
GUJCET 2009 Hard - આકૃતિમાં દર્શાવેલ પરિપથ માટે (i) \(v_A>v_B\) અને (ii) \(V_B>V_A\), બંને કિસ્સા માટે બિંદુ A અને B વચ્ચેનો સમતુલ્ય અવરોધ ________ \(\Omega\) અને ________\(\Omega\) છે.
(અહીં ડાયોડ \(D _1\) અને \(D_2\) આદર્શ ડાયોડ છે તેમ સ્વીકારો)
GUJCET 2017 Medium - એક 25 MHz આવૃત્તિ ધરાવતું સમતલ વિધુતચુંબકીય તરંગ મુક્ત અવકાશમાં X-દિશામાં ગતિ કરે છે. ચોક્કસ \(\overrightarrow{ B }=2.1 \times 10^{-8} \hat{k} T\) છે, તો આ બિંદુ આગળ \(\overrightarrow{ E }\) શોધો.GUJCET 2021 Medium
More PYQs from GUJCET
- નિયત તાપમાને એક અજ્ઞાત પદાર્થનું 1.6% દ્રાવણ, 2.4% યુરિયાના દ્રાવણ સાથે સમઅભિસારી છે. જો બંને દ્રાવણમાં દ્રાવક એક જ હોય, તો તથા બંનેની ઘનતા 1 ગ્રામ/સેમી³ હોય, તો અજ્ઞાત પદાર્થનું આણ્વીયદળ કેટલા ગ્રામ/મોલ થશે ? [યુરિયાનું મોલેક્યુલર માસ =60 ગ્રામ / મોલ]GUJCET 2017 Easy
- 5A જેટલો વિધુતપ્રવાહનું વહન કરતાં બે અતિલાંબા સુરેખ સમાંતર તારો વચ્ચેનું અંતર 1 m છે. જો વિધુતપ્રવાહો એક જ દિશામાં વહેતાં હોય, તો તેમની એકમ લંબાઈદીઠ તેમના પર લાગતું વિધુતબળ __________ N/m.GUJCET 2018 Medium
- પરવલય \(y^2=8 x\) અને તેના નાભિલંબ દ્વારા ઘેરાયેલા પ્રદેશનું ક્ષેત્રફળ _________ ચોરસ એકમ છે.GUJCET 2010 Easy
- 5 cm ત્રિજ્યા ધરાવતાં અતિલાંબા તારમાંથી 10 A વિધુતપ્રવાહ પસાર થાય છે. તારના વક્રસપાટીથી 2 cm અંદર કોઈ બિંદુ પાસે ચુંબકીયક્ષેત્ર ___________ \(\times 10^{-5} T\).GUJCET 2020 Medium
- નિશ્ચિત જથ્થાના આપેલા પ્રવાહી દ્રાવકમાં ઓગાળી શકાતો ધન દ્રાવ્યનો મહત્તમ જથ્થો __________પર આધાર રાખતો નથી.
(i)તાપમાન
(ii) દ્રાવ્યની પ્રકૃતિ
(iii) દબાણ
(iv) દ્રાવકની પ્રકૃતિGUJCET 2020 Hard - નીચે આકૃતિમાં દર્શાવેલ ગોઠવણીમાં સંયુક્ત કેપેસિટન્સ \(\mu F\) માં કેટલો થશે ?
GUJCET 2006 Medium