JEE Mains · Physics · STD 11 - તરલના યાંત્રિક ગુણધર્મો
- JEE Mains 2026
- મધ્યમ
- સંખ્યાત્મક
એક ટબ પાણીથી ભરેલો છે અને એક લાકડાનો સમઘન \(10\) cm \(\times\) \(10\) cm \(\times\) \(10\) cm પાણીમાં મૂકવામાં આવે છે. લાકડાનો સમઘન પાણી પર તરતો જોવા મળે છે, તેનો અમુક ભાગ પાણીમાં ડૂબેલો રહે છે. જ્યારે લાકડાના સમઘન પર એક ધાતુનો સિક્કો મૂકવામાં આવે છે, ત્યારે ડૂબેલો ભાગ \(3.87\) cm વધે છે. ધાતુના સિક્કાનું દળ _______ ગ્રામ છે.
(પાણીની ઘનતા \(1\) g/cm\(^3\) અને લાકડાની ઘનતા \(0.4\) g/cm\(^3\) લો)
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(C) 387
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
ધારો કે \(A\) લાકડાના સમઘનનું પાયાનું ક્ષેત્રફળ છે.
\(A = 10 \text{ cm} \times 10 \text{ cm} = 100 \text{ cm}^2\)
ધારો કે \(\Delta x\) સિક્કો મૂકવામાં આવે ત્યારે સમઘનની ડૂબેલી ઊંડાઈમાં થયેલો વધારો છે.
\(\Delta x = 3.87 \text{ cm}\)
ધાતુના સિક્કાના વજનને કારણે વિસ્થાપિત થયેલા પાણીનું વધારાનું કદ \(\Delta V = A \times \Delta x\) છે.
\(\Delta V = 100 \times 3.87 = 387 \text{ cm}^3\)
આર્કિમિડીઝના સિદ્ધાંત અનુસાર, ધાતુના સિક્કાનું વજન વધારાના ઉત્પ્લાવક બળ દ્વારા સંતુલિત થાય છે, જે વિસ્થાપિત થયેલા વધારાના પાણીના વજન બરાબર છે.
\(m g = \Delta V \rho_w g\)
\(m = \Delta V \rho_w\)
\(\Delta V\) અને પાણીની ઘનતા \(\rho_w = 1 \text{ g/cm}^3\) ના મૂલ્યો મૂકતાં:
\(m = 387 \text{ cm}^3 \times 1 \text{ g/cm}^3 = 387 \text{ g}\)
જવાબ: \(387\)
\(A = 10 \text{ cm} \times 10 \text{ cm} = 100 \text{ cm}^2\)
ધારો કે \(\Delta x\) સિક્કો મૂકવામાં આવે ત્યારે સમઘનની ડૂબેલી ઊંડાઈમાં થયેલો વધારો છે.
\(\Delta x = 3.87 \text{ cm}\)
ધાતુના સિક્કાના વજનને કારણે વિસ્થાપિત થયેલા પાણીનું વધારાનું કદ \(\Delta V = A \times \Delta x\) છે.
\(\Delta V = 100 \times 3.87 = 387 \text{ cm}^3\)
આર્કિમિડીઝના સિદ્ધાંત અનુસાર, ધાતુના સિક્કાનું વજન વધારાના ઉત્પ્લાવક બળ દ્વારા સંતુલિત થાય છે, જે વિસ્થાપિત થયેલા વધારાના પાણીના વજન બરાબર છે.
\(m g = \Delta V \rho_w g\)
\(m = \Delta V \rho_w\)
\(\Delta V\) અને પાણીની ઘનતા \(\rho_w = 1 \text{ g/cm}^3\) ના મૂલ્યો મૂકતાં:
\(m = 387 \text{ cm}^3 \times 1 \text{ g/cm}^3 = 387 \text{ g}\)
જવાબ: \(387\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- એક ભૌતિકરાશિ \(Q\) એ \(a, b, c\) રાશિઓ સાથે \(Q=\frac{a^4 b^3}{c^2}\) સમીકરણ મુજબ સંબંધ ધરાવે છે. \(a, b\) અને \(c\) માં પ્રતિશત ત્રૂટિ અનુક્રમે \(3 \%, 4 \%\) અને \(5 \%\) છે. \(Q\) માં પ્રતિશત ત્રુટિ _______ છે.JEE Mains 2024 અઘરું
- એક નાનું સ્પીકર \(2\, W\) નું અવાજ આઉટપુટ આપે છે.સ્પીકરથી કેટલા ... \(cm\) અંતરે અવાજની તીવ્રતા \(120\, dB\) નોંધાશે? [સંદર્ભ અવાજની આવૃતિ \(10^{-12}\,W/m^2\) છે]JEE Mains 2019 સરળ
- \(\rho (r) = \frac{A}{{{r^2}}}{e^{ - 2r/a}}\) જ્યાં \(A\) અને \(a\) અચળાંકો છે, જેટલી કદ વિદ્યુતભાર ઘનતા ધરાવતા \(R\) ત્રિજ્યાના ગોળામાં વિદ્યુત ભારનું વિતરણ થયેલ છે. જો \(Q\) એ આ વિતરણનો કુલ વિધુતભાર હોય તો ત્રિજ્યા \(R\) કેટલી હશે.JEE Mains 2019 અઘરું
- જો \(\overrightarrow{ P } \times \overrightarrow{ Q }=\overrightarrow{ Q } \times \overrightarrow{ P }\) હોય તો \(\overrightarrow{ P }\) અને \(\overrightarrow{ Q }\) વચ્ચેનો કોણ \(\theta\left(0^{\circ} < \theta < 360^{\circ}\right)\) છે. જ્યાં \(\theta\) નું મૂલ્ય ....... ડિગ્રી હશે.JEE Mains 2021 મધ્યમ
- આપેલી આકૃતિમાં બ્લોક \(A, B\) અને C ના વજન અનુક્રમે \(4 kg, 6 kg\) અને 8 kg છે. કોઈપણ બે સપાટીઓ વચ્ચેનો ગતિજ ઘર્ષણાંક 0.5 છે. બ્લોક C ને અચળ ઝડપથી સરકાવવા માટે જરૂરી બળ \(\overrightarrow{ F }\) _________ N છે. (જ્યાં \(g =10 m / s ^2\) લો)
JEE Mains 2026 મધ્યમ - \(V =260 \sin (628 t )\) ના એક \(AC\) વોલ્ટેજ ઉદગમને \(5\,mH\) ના ફક્ત (શુદ્ધ) ઈન્ડકટર સાથે જોડવામાં આવે છે. પરીપથનો ઈન્ડકટીવ રીએકટન્સ \(...........\Omega\) થશે.JEE Mains 2023 સરળ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- વિદ્યુતક્ષેત્ર ને \((6 \hat{i}+5 \hat{j}+3 \hat{k}) \mathrm{N} / \mathrm{C}\) વડે આપવામાં આવે છે. \(YZ\) સમતલમાં રહેલા \(30 \hat{i} \mathrm{~m}^2\) જેટલું ક્ષેત્રફળ ધરાવતી સપાટીમાંથી પસાર થતું વિદ્યુત ફલકસ \(SI\) એકમમાં ________ થશે.JEE Mains 2024 અઘરું
- આકૃતિમાં, ગેલ્વેનોમીટર નાં ગૂંચળાનો અવરોધ \(G =2\, \Omega\) છે. કોષનું \(emf \;4\,V\) છે. \(C _1\) અને \(C _2\) ની વચ્યેનો વીજસ્થિતિમાનનો તફાવત ......... છે.
JEE Mains 2023 અઘરું - પ્રત્યેકનો અવરોધ \(100 \Omega\) હોય તેવા બે અવરોધકોને 9 V ની બેટરી સાથે શ્રેણીમાં જોડવામાં આવ્યા છે. એક \(400 \Omega\) અવરોધ ધરાવતા વોલ્ટમીટરને કોઈ એક અવરોધના છેડા વચ્ચેનો વોલ્ટેજ ડ્રોપ માપવા માટે જોડવામાં આવે છે.વોલ્ટમીટરનું અવલોકન __________ V છે.JEE Mains 2026 સરળ
- આપેલ આકૃતિમાં, એક \(M\) દળ જેનો એક છેડો દઢ આધાર સાથે જડિત કરેલ છે તેવી સમક્ષિતિજ સ્પ્રિંગ સાથે જોડેલ છે. સ્વિંગનો સ્પ્રિંગ અચળાંક \(k\) છે. ઘર્ષણરહિત સપાટી પર દળ \(T\) જેટલા આવર્તકાળ અને \(A\) જેટલા કંપવિસ્તાર સાથે દોલન કરે છે. આકૃતિમાં દર્શાવ્યા અનુસાર, દળ જ્યારે સંતુલન સ્થિતિમાં હોય છે ત્યારે બીજા \(m\) દળને ધીરેથી (સાવચેતીથી) તેના પર જોડવામાં આવે છે. દોલનનો નવો કંપવિસ્તાર ............ થશે.
JEE Mains 2021 મધ્યમ - \(X\) અને \(Y\) ને સમાંતર એક \(5\, V\) ની બેટરી જોડવામાં આવેલ છે. \(D_1\) અને \(D_2\) એક સામાન્ય સિલિકોન ડાયોડ છે તેમ ધારો. જે બેટરીનો ધન છેડો બિંદૂ \(X\) સાથે જોડેલો હોય તો બેટરી દ્વારા પૂરો પડાતો વિધુતપ્રવાહ ..........\(A\)
JEE Mains 2021 મધ્યમ - \(m\) દળનો \(v\) વેગથી ગતિ કરતો કણ, \(2m\) દળવાળા સ્થિર કણ સાથે સંધાત અનુભવે છે. સંધાત બાદ તેઓ એકબીજા સાથે ચોંટી જાય છે અને ગતિ ચાલુ રાખે છે, તો તેમનો વેગ ......... થાય.JEE Mains 2023 મધ્યમ