JEE Mains · Physics · STD 11 - ગુરુત્વાકર્ષણ
- JEE Mains 2025
- મધ્યમ
- સંખ્યાત્મક
દ્રવ્યમાન m ના ત્રણ સમાન ગોળાઓને લંબાઈ a ના સમબાજુ ત્રિકોણના શિરોબિંદુઓ પર મૂકવામાં આવે છે. જ્યારે તેમને છોડવામાં આવે છે, ત્યારે તેઓ ફક્ત ગુરુત્વાકર્ષણ બળ દ્વારા જ આંતરક્રિયા કરે છે અને \(\mathrm{T}=4\) સેકન્ડ પછી અથડાય છે. જો ત્રિકોણની બાજુઓની લંબાઈ વધારીને 2 a કરવામાં આવે અને ગોળાઓના દ્રવ્યમાન પણ 2 m કરવામાં આવે, તો તેઓ _____ સેકન્ડ પછી અથડાશે.
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(B) 8
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
\(\begin{aligned} & \mathrm{T} \propto \mathrm{m}^{\mathrm{x}} \mathrm{G}^{\mathrm{y}} \mathrm{a}^{\mathrm{z}} \\ & \mathrm{T} \propto \mathrm{M}^{\mathrm{x}}\left[\mathrm{M}^{-1} \mathrm{~L}^3 \mathrm{~T}^{-2}\right]^y[\mathrm{~L}]^{\mathrm{z}} \\ & \mathrm{T} \propto \mathrm{M}^{\mathrm{x}-\mathrm{y}} \mathrm{L}^{3 \mathrm{y}+\mathrm{z}} \mathrm{T}^{-2 \mathrm{y}} \\ & \mathrm{x}-\mathrm{y}=0 \Rightarrow \mathrm{x}=\mathrm{y} \\ & -2 \mathrm{y}=1 \Rightarrow \mathrm{y}=-\frac{1}{2}, \mathrm{x}=-\frac{1}{2} \\ & \Rightarrow 3 \mathrm{y}+\mathrm{z}=0 \\ & \mathrm{z}=-3 \mathrm{y}=\frac{3}{2}\end{aligned}\)
આથી
\(\begin{aligned}
& \mathrm{T} \propto \mathrm{~m}^{-1 / 2} \mathrm{G}^{-1 / 2} \mathrm{a}^{3 / 2} \\
& \mathrm{~T} \propto\left(\frac{\mathrm{a}^3}{\mathrm{~m}}\right)^{1 / 2} \\
& \mathrm{~T}=4 \times\left(\frac{2^3}{2}\right)^{1 / 2}=8 \mathrm{~s}
\end{aligned}\)
આથી
\(\begin{aligned}
& \mathrm{T} \propto \mathrm{~m}^{-1 / 2} \mathrm{G}^{-1 / 2} \mathrm{a}^{3 / 2} \\
& \mathrm{~T} \propto\left(\frac{\mathrm{a}^3}{\mathrm{~m}}\right)^{1 / 2} \\
& \mathrm{~T}=4 \times\left(\frac{2^3}{2}\right)^{1 / 2}=8 \mathrm{~s}
\end{aligned}\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- કોઈ સમાંતર પ્લેટ કેપેસિટરની દરેક પ્લેટનું ક્ષેત્રફળ \(1\, m^2\) અને તેમની વચ્ચેનું અંતર \(0.1\, m\) છે. જો બે પ્લટો વચ્ચેનું વિદ્યુત ક્ષેત્ર \(100 \,N/C\) હોય તો દરેક પ્લેટ પરના વિધુતભારનું મૂલ્ય કેટલું થશે?JEE Mains 2019 મધ્યમ
- તાર માટે તેના આનુષાંગિક મૂળ મૂલ્ય કરતાં લંબાઈ બમણી કરવામાં આવે અને ત્રિજ્યા અડધી કરવામાં આવે તો દ્રવ્યનો યંગ મોડયુલસ \(..............\) થશે.JEE Mains 2022 સરળ
- પૃથ્વી અને ચંદ્રના દળ અને ત્રિજ્યા અનુક્રમે \(\left({M}_{1}, {R}_{1}\right)\) અને \(\left({M}_{2}, {R}_{2}\right)\) છે. તેમના કેન્દ્ર વચ્ચેનું અંતર \({r}\) છે. બંને દળના મધ્યબિંદુથી \(m\) દળના પદાર્થનો નિષ્ક્રમણ વેગ કેટલો થાય?JEE Mains 2021 અઘરું
- \(\frac{M}{2}\) દળનો એક ઉપગ્રહ પૃથ્વીની સપાટીથી \(\frac{R}{3}\) ઊંચાઈએ પૃથ્વીની આસપાસ વર્તુળાકાર કક્ષામાં પરિભ્રમણ કરી રહ્યો છે. ઉપગ્રહનું કોણીય વેગમાન \(M \sqrt{\frac{G M R}{x}}\) છે. \(x\) નું મૂલ્ય ______ છે, જ્યાં \(M\) અને \(R\) અનુક્રમે પૃથ્વીનું દળ અને ત્રિજ્યા છે. (G ગુરુત્વાકર્ષણનો અચળાંક છે)JEE Mains 2025 અઘરું
- આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણે \(x\) દિશામાં ગતિ કરતા સમાંતર ઇલેક્ટ્રોનપૂંજ \(d\) જાડાઈ ધરાવતી સ્લીટ પર પડે છે. જો સ્લીટમાંથી પસાર થયા પછી ઇલેક્ટ્રોન \(y\) દિશામાં \(P_y\) જેટલું વેગમાન મેળવે છે,તો સ્લીટમાંથી પસાર થતાં મોટા ભાગના ઇલેક્ટ્રોન માટે ....
JEE Mains 2015 મધ્યમ - \(12\) \(V\) અને \(13\) \(V\) \(emf\) ધરાવતી બે બેટરીઓને \(10\) \(Ω\) ભાર અવરોધ સાથે સમાંતરમાં જોડેલ છે.બંને બેટરીઓના આંતરિક અવરોધ અનુક્રમે \(1\) \(\Omega\) અને \(2\) \(\Omega\) છે.ભાર અવરોધને સમાંતર વોલ્ટેજ _______ ની વચ્ચે હશે.JEE Mains 2018 મધ્યમ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- \(0.1\, \mu m\) પહોળાઈ ધરાવતાં છિદ્ર (પીન હોલ) પર સૂર્ય પ્રકાશ આપાત કરતાં મળતી વિવર્તન ભાત ધ્યાનમાં લો. જે છિદ્રનો વ્યાસ થોડોક વધારીએ તો વિવર્તન ભાત પર એવી રીતે અસર થશે કે ....... .JEE Mains 2021 અઘરું
- એક ગજિયા ચુંબકીય \(2.4 \times 10^3\,Am ^{-1}\) ચુંબકીય તીવ્રતા \(15\,cm\) લંબાઈ અને \(60\) આટાંવાળા સોલેનોઇડ દ્વારા નષ્ટ કરવા (ડીમેગ્નેટાઈઝ) માટે તેમાંથી પસાર કરવો પડતો પ્રવાહ .......\(A\).JEE Mains 2023 મધ્યમ
- આકૃતિમાં દર્શાવેલ નેટવર્કનો સમતુલ્ય અવરોધ _______ \(\Omega\).
JEE Mains 2024 અઘરું - એક પાત્રમાં પ્રમાણીત તાપમાને અને દબાણે \(16 \,g\) હાઈડ્રોજન અને \(128 \,g\) ઓકિસજન ભરેલા છે. પાત્રનું \(cm ^{3}\) માં કદ ..........છે.JEE Mains 2022 મધ્યમ
- \(10\) બિન-દ્રઢ દ્વિપરમાણ્વીય અણુઓની તાપમાન \(\mathrm{T}\) પર ઊર્જા _______ છે.JEE Mains 2024 અઘરું
- ચોરસના ચાર બિંદુ પર ચાર કણ \(A, B, C\) અને \(D\) જેના દળ \(m_A=m, m_B=2m, m_C=3m\) અને \(m_D=4m\) મૂકેલા છે.આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણેની સમાન મૂલ્યના પ્રવેગથી ગતિ કરે તો તેના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો પ્રવેગ કેટલો થાય?
JEE Mains 2019 અઘરું