- JEE Mains 2016
- અઘરું
- MCQ
અર્ધઆવર્તન પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ કરીને ગેલ્વેનોમીટરનો અવરોધ \(G\) શોધવાના પરિપથમાં \(V_E\;emf\) ની બેટરી અને \(R\;\Omega \) ના અવરોધનો ઉપયોગ કરતાં ગેલ્વેનોમીટર \(\theta \) જેટલા ખૂણાનું આવર્તન દર્શાવે છે. જો ગેલ્વેનોમીટરનું અર્ધઆવર્તન દર્શાવવા \(S\) જેટલા શંટ અવરોધની જરૂર પડતી હોય તો \(G, R\) અને \(S\) વચ્ચેનો સંબંધ કયા સમીકરણ દ્વારા આપી શકાય?
જવાબ અને ઉકેલ
(A) \(S (R+ G) = RG\)
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
\(\mathrm{I}_{\mathrm{g}}=\frac{\mathrm{V}}{\mathrm{R}+\mathrm{G}}\)
where, \(I \)\(_{g}\) - Galvanometer current, \(G-\)Galvonometer resistance
When shunt of resistance \(S\) is connected parallel to the Galvanometer then
\(\mathrm{G}=\frac{\mathrm{GS}}{\mathrm{G}+\mathrm{S}}\)
\(\therefore I=\frac{V}{R+\frac{G S}{G+S}}\)
Equal potential difference is given by
\(\mathrm{I}_{\mathrm{g}}^{\prime} \mathrm{G}=\left(\mathrm{I}-\mathrm{I}_{\mathrm{B}}^{\prime}\right) \mathrm{S}\)
\(\mathrm{I}_{\mathrm{g}}^{\prime}(\mathrm{G}+\mathrm{S})=\mathrm{IS}\)
\(\Rightarrow \frac{\mathrm{I}_{\mathrm{g}}}{2}=\frac{\mathrm{IS}}{\mathrm{G}+\mathrm{S}}\)
\(\Rightarrow \frac{\mathrm{v}}{2(\mathrm{R}+\mathrm{G})}=\frac{\mathrm{v}}{\mathrm{R}+\frac{\mathrm{GS}}{\mathrm{G}+\mathrm{S}}} \times \frac{\mathrm{S}}{\mathrm{G}+\mathrm{S}}\)
\( \Rightarrow \frac{1}{{2(R + G)}} = \frac{S}{{R(G + S) + GS}}\)
\(\Rightarrow R(G+S)+G S=2 S(R+G)\)
\(\Rightarrow \mathrm{RG}+\mathrm{RS}+\mathrm{GS}=2 \mathrm{S}(\mathrm{R}+\mathrm{G})\)
\(\Rightarrow \mathrm{RG}=2 \mathrm{S}(\mathrm{R}+\mathrm{G})-\mathrm{S}(\mathrm{R}+\mathrm{G})\)
\(\therefore \mathrm{RG}=\mathrm{S}(\mathrm{R}+\mathrm{G})\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- સમાન શરૂઆતના વેગથી સમક્ષિતિજ સાથે \(42^{\circ}\) અને \(48^{\circ}\) ના ખૂણે બે પદાર્થોને પ્રક્ષિપ્ત કરતાં તેની અવધિ અને ઊંચાઈ અનુક્રમે \({R}_{1}, {R}_{2}\) અને \({H}_{1}\), \({H}_{2}\) છે. તેના માટે સાચો વિકલ્પ કયો છે.JEE Mains 2021 મધ્યમ
- શૂન્યાવકાશમાં પ્રસરતા વિદ્યુતચુંબકીય તરંગ માટે નીચે પૈકી કયું વિધાન સાચું પડે?JEE Mains 2016 મધ્યમ
- પૃથ્વીની સપાટીથી ઉપગ્રહની ઊંચાઈ માટેનું સાચું સૂત્ર _______ છે.JEE Mains 2024 અઘરું
- એક કાર વિરામ થી \(u\,m/s\) પ્રવેગિત થાય છે.આ કાર્યમાં વપરાતી ઉર્જા \(EJ\) છે.કારને \(u\,m/s\) થી \(2u\,m/s\) સુધી પ્રવેગિત કરવા માટે જરૂરી ઉર્જા \(nE\,J\) છે.જ્યાં \(n\)નું મૂલ્ય ........ છે.JEE Mains 2023 મધ્યમ
- આકૃતિમાં બતાવ્યા પ્રમાણે અવગણ્ય આડછેદનું ક્ષેત્રફળ ધરાવતા એક અસંમિત સમાન ચોસલાનું દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર \(\vec r\, cm\) ______ હશે.
JEE Mains 2019 મધ્યમ - ઘર્ષણરહિત સમક્ષિતિજ સપાટી ઉપર ત્રણ પદાર્થ \(A, B\) અને \(C\) ને એક સીધી રેખામાં રાખેલ છે. \({A}, {B}\) અને \({C}\) ના દળો અનુક્રમે \({m}, 2{m}\) અને \(2{m}\) છે. \(A\) એ \({B}\) ની તરફ \(9\;{m} / {s}\) થી ગતિ કરે છે અને તેની સાથે સ્થિતિસ્થાપક અથડામણ કરે છે. ત્યાર બાદ \(B\) એ \(C\) સાથે સંપૂર્ણપણે અસ્થિતિસ્થાપક અથડામણ કરે છે. બધીજ ગતિને સમાન સીધી રેખામાં ગતિઓ કરે છે તો \(C\) ની અંતિમ ગતિ \(....\,{m} / {s}\) હશે.
JEE Mains 2021 અઘરું
JEE Mains ના વધુ PYQ
- તારની ચોરસ લૂપ નું સમતલ ચુબકીયક્ષેત્રને લંબ છે. તારનો વ્યાસ \(4/mm\) અને \(30\,cm\) લંબાઈ નો તાર છે. ચુબકીયક્ષેત્રના ફેરફારનો દર \(dB / dt =0.032\, Ts ^{-1} .\) છે તો પ્રેરિત થતો પ્રવાહ \(............\times 100\,p\,A\) તારની અવરોધકતા \(1.23 \times 10^{-8}\, \Omega m\) છે.JEE Mains 2020 અઘરું
- રોકેટને એવી રીતે લોન્ચ કરવામાં આવે છે કે જેથી તે સપાટી પર પાછું ના ફરે.જો \(E\) એ રોકેટ લોંચરને આપવામાં આવતી ન્યુનત્તમ ઉર્જા હોય તો જો રોકેટને ચંદ્રની સપાટી પરથી લોન્ચ કરવામાં આવે તો તેને ન્યુનત્તમ કેટલી ઉર્જા આપવી પડે? ચંદ્ર અને પૃથ્વીની ઘનતા સમાન અને ચંદ્રનું કદ પૃથ્વી કરતાં \(64\) માં ભાગનું છે.JEE Mains 2019 અઘરું
- જ્યારે સરળ આવર્ત દોલકનું સ્થાનાંતર તેના કંપ વિસ્તારના ત્રીજા ભાગનું હોય ત્યારે કુલ ઊર્જા અને ગતિ ઊર્જાનો ગુણોત્તર \(\frac{x}{8}\) છે, જ્યાં \(x=\) _______.JEE Mains 2024 અઘરું
- બે સમાન સમાંતર પ્લેટ કેપેસીટરનું કેપેસીટન્સ \(C\) જેમની પ્લેટના આડછેડનું ક્ષેત્રફળ \(A\) અને તે \(d\) અંતરે છે .આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ કેપેસીટરની બે પ્લેટ વચ્ચે ત્રણ સમાન જાડાઈ ધરાવતા ડાયઈલેક્ટ્રિક જેના ડાયઈલેક્ટ્રિક અચળાંક \(K_1\) , \(K_2\) અને \(K_3\) ને ભરેલા છે. આ બંને કેપેસીટર પર સમાન વૉલ્ટેજ \(V\) લગાવવામાં આવે તો તેમાં સંગ્રહ થતી ઉર્જાનો ગુણોત્તર કેટલો થાય?
JEE Mains 2019 અઘરું - બે અવરોધો \({R}_{1}=(4 \pm 0.8)\; \Omega\) અને \({R}_{2}=(4 \pm 0.4)\;\Omega\) ને સમાંતરમાં જોડેલ છે. સમાંતરનો સમતુલ્ય અવરોધ કેટલો થાય?JEE Mains 2021 અઘરું