JEE Mains · Physics · STD 11 - તરલના યાંત્રિક ગુણધર્મો
- JEE Mains 2026
- અઘરું
- MCQ
એક નળાકાર પાત્રની \(40\) cm ત્રિજ્યા છે અને તે પાણીથી સંપૂર્ણપણે ભરેલું છે, તેની ક્ષમતા \(528\) dm\(^3\) (dm : ડેસીમીટર) છે. આ પાત્રને પાત્ર જેટલી જ ઊંચાઈ ધરાવતા એક નક્કર બ્લોક પર મૂકવામાં આવે છે. જો પાણીની સપાટીની ટોચથી \(70\) cm નીચે એક નાનું છિદ્ર બનાવવામાં આવે, તો શરૂઆતમાં જમીન પર પડતા પાણીની આડી રેન્જ __________ cm છે.
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(B) \(140\sqrt{2}\)
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
નળાકાર પાત્રનું કદ, \(V = 528\) dm\(^3 = 528000\) cm\(^3\)
પાત્રની ત્રિજ્યા, \(r = 40\) cm
ધારો કે પાત્રની ઊંચાઈ \(H\) છે.
\(V = \pi r^2 H\)
\(528000 = \dfrac{22}{7} \times (40)^2 \times H\)
\(H = \dfrac{528000 \times 7}{22 \times 1600} = 105\) cm
પાત્રને પાત્ર જેટલી જ ઊંચાઈ ધરાવતા બ્લોક પર મૂકવામાં આવે છે, તેથી બ્લોકની ઊંચાઈ \(105\) cm છે.
પાણીની સપાટીની ટોચથી છિદ્રની ઊંડાઈ, \(h = 70\) cm
જમીનથી છિદ્રની ઊંચાઈ, \(y = \text{બ્લોકની ઊંચાઈ} + (H - h)\)
\(y = 105 + (105 - 70) = 140\) cm
બહાર નીકળતા પ્રવાહનો વેગ, \(v = \sqrt{2gh}\)
પાણીના પ્રવાહનો ઉડ્ડયન સમય, \(t = \sqrt{\dfrac{2y}{g}}\)
આડી રેન્જ, \(R = v \times t = \sqrt{2gh} \times \sqrt{\dfrac{2y}{g}} = 2\sqrt{hy}\)
\(R = 2\sqrt{70 \times 140} = 2\sqrt{70 \times 70 \times 2} = 140\sqrt{2}\) cm
જવાબ: \(140\sqrt{2}\)
પાત્રની ત્રિજ્યા, \(r = 40\) cm
ધારો કે પાત્રની ઊંચાઈ \(H\) છે.
\(V = \pi r^2 H\)
\(528000 = \dfrac{22}{7} \times (40)^2 \times H\)
\(H = \dfrac{528000 \times 7}{22 \times 1600} = 105\) cm
પાત્રને પાત્ર જેટલી જ ઊંચાઈ ધરાવતા બ્લોક પર મૂકવામાં આવે છે, તેથી બ્લોકની ઊંચાઈ \(105\) cm છે.
પાણીની સપાટીની ટોચથી છિદ્રની ઊંડાઈ, \(h = 70\) cm
જમીનથી છિદ્રની ઊંચાઈ, \(y = \text{બ્લોકની ઊંચાઈ} + (H - h)\)
\(y = 105 + (105 - 70) = 140\) cm
બહાર નીકળતા પ્રવાહનો વેગ, \(v = \sqrt{2gh}\)
પાણીના પ્રવાહનો ઉડ્ડયન સમય, \(t = \sqrt{\dfrac{2y}{g}}\)
આડી રેન્જ, \(R = v \times t = \sqrt{2gh} \times \sqrt{\dfrac{2y}{g}} = 2\sqrt{hy}\)
\(R = 2\sqrt{70 \times 140} = 2\sqrt{70 \times 70 \times 2} = 140\sqrt{2}\) cm
જવાબ: \(140\sqrt{2}\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- \(80\, {cm}\) લંબાઈ અને \({M}\) દળ ધરાવતા ઘન નળાકારની ત્રિજ્યા \(20\, {cm}\) છે. આકૃતિમાં દર્શાવેલ \(AB\) ને સમાંતર \(CD\) અક્ષને અનુલક્ષીને જડત્વની ચાકમાત્રા \(2.7\, {kg} {m}^{2}\) હોય તો પદાર્થની ઘનતાની (\({kg} / {m}^{3}\) માં) ગણતરી કરો.
JEE Mains 2021 અઘરું - બિંદુવત દળને પૃથ્વીની સપાટીથી \(h\) ઊંંચાઈએ અને પૃથ્વીની સપાટીથી \(\alpha h \left( h \ll < R _{ e }\right)\) જેટલી ઊંંડાઈએ ગુરુત્વાકર્ષણને કારણે ઉત્પન્ન પ્રવેગ સમાન અનુભવાય છે. \(\alpha\) નું મૂલ્ય થશે.કારણે ઉત્પન્ન પ્રવેગ સમાન અનુભવાય છે. \(\alpha\) નું મૂલ્ય થશે.\(\text { ( } R _{ e }=6400\,km)\)JEE Mains 2022 મધ્યમ
- બે વર્તુળાકાર તકતીઓ, પ્રત્યેકની ત્રિજ્યા 10 cm છે, આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ 30 cm લંબાઈના અને 600 gm દળના સળિયા વડે તેમના કેન્દ્રો પર જોડાયેલી છે.
જો પ્રત્યેક તકતીનું દળ 600 gm હોય અને બે તકતીઓ વચ્ચે લાગુ પડેલું ટોર્ક \(43 \times 10^{5}\) dyne cm હોય, તો આપેલી અક્ષ \(AB\) ને અનુલક્ષીને તકતીઓનું કોણીય પ્રવેગ ___________\(rad/s^{2}\) થશે.
JEE Mains 2026 અઘરું - એક બલૂન સામાન્ય દબાણે અને \(27^{\circ} {C}\) તાપમાને \(185\;{kg}\)નું દળ ઉચકાવી શકે છે. જ્યાં \(45 \;{cm}\) બેરોમિટરનું દબાણ અને \(-7^{\circ} {C}\) તાપમાન હોય ત્યાં તે કેટલું દળ (\({kg}\) માં) ઊંચકી શકે? કદને અચળ ધારો. (in \({kg}\))JEE Mains 2021 અઘરું
- ગતિ કરતાં પદાર્થનો સમય \(t\) અને અંતર \(x\) વચ્ચેનો સંબંધ \(t=m x^{2}+n x\) છે, જ્યાં \(m\) અને \(n\) અચળાંકો છે. આ ગતિનો પ્રતિપ્રવેગ કેટલો થાય? (જ્યાં \(v\) વેગ છે)JEE Mains 2021 અઘરું
- જો વિદ્યુતચુંબકીય વર્ણપટ્ટમાં રહેલ માઇક્રોવેવ, ક્ષ-કિરણ, પારરક્ત, ગામા કિરણ, પારજાંબલી, રેડિયો તરંગ અને દૃશ્ય પ્રકાશને અનુક્રમે \(M, X, I, G, U, R\) અને \(V\) વડે દર્શાવવામાં આવે તો તરંગલંબાઈનો ચડતો ક્રમ શું હશે?JEE Mains 2014 સરળ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- લિસ્ટ \(- I\) (પ્રયોગ) ને લિસ્ટ \(-II\) (પ્રયોગ સાથે સંકળાયેલ ઘટના) ને યોગ્ય રીતે જોડો
લિસ્ટ \(- I\) લિસ્ટ \(- II\) \((1)\) ડેવિસન અને ગર્મર \((i)\) ઇલેક્ટ્રોનનો તરંગ સ્વભાવ \((2)\) મીલીકનનો પ્રયોગ \((ii)\) ઇલેક્ટ્રોનનો વિજભાર \((3)\) રુથરફોર્ડનો પ્રયોગ \((iii)\) ઉર્જાસ્તરોનું ક્વોન્ટમીકરણ \((4)\) ફ્રેન્ક-હર્ટ્ઝ નો પ્રયોગ \((iv)\) ન્યુક્લિયસનું અસ્તિત્વ JEE Mains 2014 મધ્યમ - જ્યારે એક કોઈલને \(20 \mathrm{~V}\) DC સપ્લાય સાથે જોડવામાં આવે છે, ત્યારે તે \(5 \mathrm{~A}\) પ્રવાહ ખેંચે છે. જ્યારે તેને \(20 \mathrm{~V}, 50 \mathrm{~Hz}\) AC સપ્લાય સાથે જોડવામાં આવે છે, ત્યારે તે \(4 \mathrm{~A}\) પ્રવાહ ખેંચે છે. કોઈલનું આત્મ-પ્રેરકત્વ _______ \(\mathrm{mH}\) છે. (\(\pi=3\) લો)JEE Mains 2024 અઘરું
- \(m\) દળ ધરાવતો પદાર્થ \(M\) દળ આધારવતા ગ્રહની ફરતે \(R\) ત્રિજ્યાવાળી કક્ષામાં ભ્રમણ કરે છે.કોઈ એક સમયે તે બે સમાન દળમાં વિભાજિત થાય છે.પ્રથમ દળ \(\frac{R}{2}\) ત્રિજ્યાવાળી કક્ષામાં ભ્રમણ કરે છે અને બીજું દળ \(\frac{3R}{2}\) ત્રિજ્યાવાળી કક્ષામાં ભ્રમણ કરે છે.તો શરૂઆતની અને અંતિમ કુલ ઉર્જાનો તફાવત કેટલો થાય?JEE Mains 2018 અઘરું