JEE Mains · Physics · STD 11 - પૃષ્ઠતાણ
- JEE Mains 2026
- મધ્યમ
- MCQ
\(2\) mm વ્યાસવાળું એક પ્રવાહીનું ટીપું \(512\) નાના ટીપાંમાં વિભાજિત થાય છે. સપાટી ઊર્જામાં થતો ફેરફાર \(\alpha \times 10^{-6}\) J છે. \(\alpha\) નું મૂલ્ય _______ છે. (પ્રવાહીનું પૃષ્ઠતાણ \(= 0.08\) N/m લો)
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(B) \(7\)
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
ધારો કે, પ્રારંભિક ટીપાની ત્રિજ્યા \(R\) અને દરેક નાના ટીપાની ત્રિજ્યા \(r\) છે.
આપેલ વ્યાસ \(D = 2\) mm, તેથી \(R = 1\) mm \(= 10^{-3}\) m.
કદના સંરક્ષણના નિયમ મુજબ:
\(\dfrac{4}{3}\pi R^3 = 512 \times \dfrac{4}{3}\pi r^3\)
\(R^3 = 512 r^3 \Rightarrow R = 8r \Rightarrow r = \dfrac{R}{8}\)
પ્રારંભિક સપાટીનું ક્ષેત્રફળ, \(A_i = 4\pi R^2\)
અંતિમ સપાટીનું ક્ષેત્રફળ, \(A_f = 512 \times 4\pi r^2 = 512 \times 4\pi \left(\dfrac{R}{8}\right)^2 = 32\pi R^2\)
સપાટીના ક્ષેત્રફળમાં થતો ફેરફાર, \(\Delta A = A_f - A_i = 32\pi R^2 - 4\pi R^2 = 28\pi R^2\)
સપાટી ઊર્જામાં થતો ફેરફાર, \(\Delta U = T \Delta A\)
\(\Delta U = 0.08 \times 28\pi R^2\)
\(R = 10^{-3}\) m અને \(\pi \approx \dfrac{22}{7}\) મૂકતા:
\(\Delta U = 0.08 \times 28 \times \dfrac{22}{7} \times (10^{-3})^2\)
\(\Delta U = 0.08 \times 4 \times 22 \times 10^{-6}\)
\(\Delta U = 7.04 \times 10^{-6}\) J
\(\alpha \times 10^{-6}\) J સાથે સરખાવતા, આપણને \(\alpha \approx 7\) મળે છે.
જવાબ: \(7\)
આપેલ વ્યાસ \(D = 2\) mm, તેથી \(R = 1\) mm \(= 10^{-3}\) m.
કદના સંરક્ષણના નિયમ મુજબ:
\(\dfrac{4}{3}\pi R^3 = 512 \times \dfrac{4}{3}\pi r^3\)
\(R^3 = 512 r^3 \Rightarrow R = 8r \Rightarrow r = \dfrac{R}{8}\)
પ્રારંભિક સપાટીનું ક્ષેત્રફળ, \(A_i = 4\pi R^2\)
અંતિમ સપાટીનું ક્ષેત્રફળ, \(A_f = 512 \times 4\pi r^2 = 512 \times 4\pi \left(\dfrac{R}{8}\right)^2 = 32\pi R^2\)
સપાટીના ક્ષેત્રફળમાં થતો ફેરફાર, \(\Delta A = A_f - A_i = 32\pi R^2 - 4\pi R^2 = 28\pi R^2\)
સપાટી ઊર્જામાં થતો ફેરફાર, \(\Delta U = T \Delta A\)
\(\Delta U = 0.08 \times 28\pi R^2\)
\(R = 10^{-3}\) m અને \(\pi \approx \dfrac{22}{7}\) મૂકતા:
\(\Delta U = 0.08 \times 28 \times \dfrac{22}{7} \times (10^{-3})^2\)
\(\Delta U = 0.08 \times 4 \times 22 \times 10^{-6}\)
\(\Delta U = 7.04 \times 10^{-6}\) J
\(\alpha \times 10^{-6}\) J સાથે સરખાવતા, આપણને \(\alpha \approx 7\) મળે છે.
જવાબ: \(7\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- \(L\), \(C\) અને \(R\) અનુક્રમે ભૌતિક રાશિઓ ઇન્ડક્ટન્સ, કેપેસિટન્સ અને અવરોધ દર્શાવે છે. પારિમાણિક સૂત્ર \(ML^2 T^{-4} A^{-2}\) ને અનુરૂપ છે __________.JEE Mains 2026 અઘરું
- સમય \(t\) અને સ્થાનનાતર \(x\) ના પદમાં બળનું સૂત્ર નીચે મુજબ આપવામાં આવે છે. \({F}={A} \cos {Bx}+{C} \sin {Dt}\) \(\frac{{AD}}{{B}}\) નું પારિમાણિક સૂત્ર શું થાય?JEE Mains 2021 મધ્યમ
- \(2I _0\) જેટલી તીવ્રતા ધરાવતા એક અધ્રુવીભૂત પ્રકાશ કિરણને \(P\) પોલેરોઈડમાંથી પસાર કરાવામાં આવે છે અને ત્યાર બાદ બીજા \(Q\) પોલેરોઈડ કે જેની દગ અક્ષ \(P\)ની દગ્ અક્ષને સાપેક્ષે \(30^{\circ}\) નો કોણ બનાવે તમાંથી પસાર કરવામાં આવે છે. નિર્ગમન પામતા પ્રકાશની તીવ્રતા \(.......\) હશે.JEE Mains 2022 મધ્યમ
- વિદ્યાર્થી \(A\) અને વિદ્યાર્થી \(B\) સમાન પીચ ધરાવતા અને \(100\) વર્તુળાકાર કાંપા ધરાવતા બે સ્ક્રૂગેજોનો ઉપયોગ આપેલ તારની ત્રિજ્યા માપવા માટે કરે છે. તારની ત્રિજ્યાનું સાચું મૂલ્ય \(0.322\, {cm}\) છે. વિદ્યાર્થી \(A\) અને \(B\) દ્વારા વર્તુળાકાર સ્કેલના અવલોકનના તફાવતનું નિરપેક્ષ મૂલ્ય કેટલું હશે? [જ્યારે સ્ક્રુ ગેજ બંધ હોય ત્યારે આકૃતિ \(O\) સંદર્ભની સ્થિતિ દર્શાવે છે] આપેલ : પીચ \(=0.1 \,{cm}\).
JEE Mains 2021 અઘરું - એક સમતલ વિદ્યુતચુંબકીય તરંગ મુક્ત અવકાશમાં \(+x\) દિશામાં પ્રસરણ પામે છે. તરંગ સાથે સંકળાયેલા વિદ્યુતક્ષેત્ર \(\vec{E}\) અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર \(\vec{B}\) સદિશોના કાર્તેઝિયન યામ પદ્ધતિમાં ઘટકો ______ છે.JEE Mains 2025 સરળ
- બે સમાન દળના પદાર્થ સમાન વેગથી પરંતુ અલગ અલગ દિશામાં ગતિ કરે છે. તેમની વચ્ચે સંપૂર્ણ અસ્થિતિસ્થાપક સંઘાત થાય છે અને પછી બંને સાથે શરૂઆતની ઝડપ કરતાં અડધી ઝડપે ગતિ કરે છે. તો બંને પદાર્થના શરૂઆતના વેગ વચ્ચેનો ખૂણો (ડીગ્રીમાં) કેટલો હશે?JEE Mains 2020 મધ્યમ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- \(\alpha-\)કણ અને એક પ્રોટોનને સમાન સ્થિતિમાનના તફાવતથી વિરામ સ્થિતિમાંથી પ્રવેગિત કરવામાં આવે છે. બંને દ્વારા પ્રાપ્ત કરેલ રેખીય વેગમાનોનો ગુણોત્તર \(..........\) થશે.JEE Mains 2022 મધ્યમ
- ફોટોડાયોડની વાહકતામાં ફેરફાર થવાનું શરૂ થાય છે જો અને માત્ર જો આપાત પ્રકાશની તરંગલંબાઈ \(660 \mathrm{~nm}\) કરતાં ઓછી હોય. ફોટોડાયોડનો બેન્ડ ગેપ \(\left(\frac{x}{8}\right) \mathrm{eV}\) મળે છે. \(x\) નું મૂલ્ય _______ છે. (આપેલ છે, \(\mathrm{h}=6.6 \times 10^{-34} \mathrm{Js}, \mathrm{e}=1.6 \times 10^{-19} \mathrm{C}\) )JEE Mains 2024 અઘરું
- નિસ્યંદિત પાણીની સાપેક્ષ પરમિટિવિટી \(81\) છે. તો તેમાં પ્રકાશનો વેગ \(.......\,\times 10^{7}\,{m} / {s}\) \(\left(\right.\) આપેલ \(\left.\mu_{r}=1\right)\)JEE Mains 2021 મધ્યમ