0.1, mm જેટલું સ્લિટો વચ્ચેનું અંતર ધરાવતા યંગ ડબલ સ્લિટનાં પ્રયોગમાં જ્યારે λ1 તરંગલંબાઈ ધરાવતાં પ્રકાશનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે ત્યારે 1/40, rad ના કોણે પ્રકાશિત શલાકા જોવા મળે છે. જ્યારે λ2 તરંગલંબાઈ ધરાવતાં પ્રકાશનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે ત્યારે આ જ ગોઠવણી માટે પ્રકાશિત શલાકા આ જ કોણ આગળ મળે છે. જો તરંગલંબાઈ λ1 અને λ2 એ દૃશ્ય પ્રકાશ વિભાગ (380,nm થી 740, nm સુધી) હોય તો તેમના મૂલ્ય કેટલા હશે.

JEE Mains · Physics · STD 12 - તરંગ પ્રકાશશાસ્ત્ર

\(0.1\, mm\) જેટલું સ્લિટો વચ્ચેનું અંતર ધરાવતા યંગ ડબલ સ્લિટનાં પ્રયોગમાં જ્યારે \(\lambda_1\) તરંગલંબાઈ ધરાવતાં પ્રકાશનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે ત્યારે \(\frac{1}{40}\, rad\) ના કોણે પ્રકાશિત શલાકા જોવા મળે છે. જ્યારે \(\lambda_2\) તરંગલંબાઈ ધરાવતાં પ્રકાશનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે ત્યારે આ જ ગોઠવણી માટે પ્રકાશિત શલાકા આ જ કોણ આગળ મળે છે. જો તરંગલંબાઈ \(\lambda_1\) અને \(\lambda_2\) એ દૃશ્ય પ્રકાશ વિભાગ (\(380\,nm\) થી \(740\, nm \) સુધી) હોય તો તેમના મૂલ્ય કેટલા હશે.

જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.

ચકાસાયેલ ઉકેલ

સાચો જવાબ

(A) \(625\, nm, 500\, nm\)

વિગતવાર સમજૂતી

For maxima,

\(\operatorname{dsin} \theta=n \lambda\)

\(\lambda=\frac{\mathrm{d} \theta}{\mathrm{n}}\) ( \(\because \,\sin \theta \approx \theta \) when \(\theta\) is small )

\(=\frac{2500}{n}\, n m\)

Take \(n=4,5\) for \(\lambda=625\, \mathrm{nm}\) and \(500 \,\mathrm{nm}\)

એ જ વિષય

JEE Mains માંથી