JEE Mains · Physics · STD 11 - એકમ, પરિમાણ અને માપન
- JEE Mains 2026
- અઘરું
- MCQ
સૂચિ-I ને સૂચિ-II સાથે જોડો.
| સૂચિ-I | સૂચિ-II |
|---|---|
| A. મીટર (L) | I. \(\sqrt{\dfrac{hc}{G}}\) |
| B. સેકન્ડ (S) | II. \(\sqrt{\dfrac{Gh}{c^5}}\) |
| C. કિલોગ્રામ (M) | III. \(\sqrt{\dfrac{K^2L^2c^3}{Gh}}\) |
| D. કેલ્વિન (K) | IV. \(\sqrt{\dfrac{Gh}{c^3}}\) |
જ્યાં \(h\) (પ્લાન્કનો અચળાંક), \(G\) (ગુરુત્વાકર્ષણીય અચળાંક) અને \(c\) (શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશનો વેગ) ને મૂળભૂત એકમો તરીકે લઈ શકાય છે.
નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો:
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(B) A-IV, B-II, C-I, D-III
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી
આપેલા મૂળભૂત અચળાંકો માટેના પારિમાણિક સૂત્રો નીચે મુજબ છે:
\([h] = M L^2 T^{-1}\)
\([c] = L T^{-1}\)
\([G] = M^{-1} L^3 T^{-2}\)
સૂચિ-II માં આપેલા પદોના પરિમાણનું મૂલ્યાંકન કરતા:
I માટે: \(\sqrt{\dfrac{hc}{G}} = \sqrt{\dfrac{(M L^2 T^{-1})(L T^{-1})}{M^{-1} L^3 T^{-2}}} = \sqrt{M^2} = M\) (કિલોગ્રામ).
આમ, C \(\rightarrow\) I.
II માટે: \(\sqrt{\dfrac{Gh}{c^5}} = \sqrt{\dfrac{(M^{-1} L^3 T^{-2})(M L^2 T^{-1})}{(L T^{-1})^5}} = \sqrt{\dfrac{L^5 T^{-3}}{L^5 T^{-5}}} = \sqrt{T^2} = T\) (સેકન્ડ).
આમ, B \(\rightarrow\) II.
IV માટે: \(\sqrt{\dfrac{Gh}{c^3}} = \sqrt{\dfrac{(M^{-1} L^3 T^{-2})(M L^2 T^{-1})}{(L T^{-1})^3}} = \sqrt{\dfrac{L^5 T^{-3}}{L^3 T^{-3}}} = \sqrt{L^2} = L\) (મીટર).
આમ, A \(\rightarrow\) IV.
III માટે: સમીકરણ IV માંથી \(L^2 = \dfrac{Gh}{c^3}\) ને પદમાં આદેશિત કરતા મળે છે \(\sqrt{\dfrac{K^2 L^2 c^3}{Gh}} = \sqrt{K^2 \left(\dfrac{Gh}{c^3}\right) \dfrac{c^3}{Gh}} = \sqrt{K^2} = K\) (કેલ્વિન).
આમ, D \(\rightarrow\) III.
સાચી જોડ A-IV, B-II, C-I, D-III છે.
ઉત્તર: A-IV, B-II, C-I, D-III
\([h] = M L^2 T^{-1}\)
\([c] = L T^{-1}\)
\([G] = M^{-1} L^3 T^{-2}\)
સૂચિ-II માં આપેલા પદોના પરિમાણનું મૂલ્યાંકન કરતા:
I માટે: \(\sqrt{\dfrac{hc}{G}} = \sqrt{\dfrac{(M L^2 T^{-1})(L T^{-1})}{M^{-1} L^3 T^{-2}}} = \sqrt{M^2} = M\) (કિલોગ્રામ).
આમ, C \(\rightarrow\) I.
II માટે: \(\sqrt{\dfrac{Gh}{c^5}} = \sqrt{\dfrac{(M^{-1} L^3 T^{-2})(M L^2 T^{-1})}{(L T^{-1})^5}} = \sqrt{\dfrac{L^5 T^{-3}}{L^5 T^{-5}}} = \sqrt{T^2} = T\) (સેકન્ડ).
આમ, B \(\rightarrow\) II.
IV માટે: \(\sqrt{\dfrac{Gh}{c^3}} = \sqrt{\dfrac{(M^{-1} L^3 T^{-2})(M L^2 T^{-1})}{(L T^{-1})^3}} = \sqrt{\dfrac{L^5 T^{-3}}{L^3 T^{-3}}} = \sqrt{L^2} = L\) (મીટર).
આમ, A \(\rightarrow\) IV.
III માટે: સમીકરણ IV માંથી \(L^2 = \dfrac{Gh}{c^3}\) ને પદમાં આદેશિત કરતા મળે છે \(\sqrt{\dfrac{K^2 L^2 c^3}{Gh}} = \sqrt{K^2 \left(\dfrac{Gh}{c^3}\right) \dfrac{c^3}{Gh}} = \sqrt{K^2} = K\) (કેલ્વિન).
આમ, D \(\rightarrow\) III.
સાચી જોડ A-IV, B-II, C-I, D-III છે.
ઉત્તર: A-IV, B-II, C-I, D-III
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- નીચેના પરિપથમાં \(C\, = \,\frac{{\sqrt 3 }}{2}\,\mu F,\,R = 20\,\,\Omega ,\,L = \frac{{\sqrt 3 }}{{10}}H\) અને \({R_1} = 10\,\,\Omega .\) છે. \(L-R_1\) માં પ્રવાહ \(I_1\) અને \(C-R_2\) માં તે \(I_2\) છે. \(AC\) વોલ્ટેજ ઉદગમ \(V\, = \,200\sqrt 2 \,\sin \,(100\,t)\,volts.\) વોલ્ટથી આપવામાં આવે છે.\(I_1\) અને \(I_2\) વચ્ચેનો કળા તફાવત કેટલો હશે?
JEE Mains 2019 અઘરું - પ્લેટો વચ્ચેનું અંતર 5 mm ધરાવતા સમાંતર પ્લેટ કેપેસીટરને બેટરી વડે ભારિત કરવામાં આવે છે. 2 mm જાડાઈની અબરખની પરતને દાખલ કરતા અને પ્લેટના જોડાણને બેટરીના છેડા વચ્ચે જાળવી રાખતા, એવું જણાય છે કે તે બેટરીમાંથી 25% વધુ ભાર ખેંચે છે. અબરખનો ડાયઇલેક્ટ્રીક અચળાંક __________ છે.JEE Mains 2026 સરળ
- \(q\) વિજભાર અને \(m\) દળ ધરાવતો કણ \(+ x\) અક્ષની દિશામાં વહે છે. \(\Delta t\) સમય સુધી \(B\) ચુંબકીયક્ષેત્ર એવી રીતે લગાવવામાં આવે કે જેથી કણ \(y\) અક્ષ પર \(d\) અંતરે હોય ત્યારે પોતાની દિશા ઉલટાવે છે.JEE Mains 2014 અઘરું
- ઘર્ષણરહિત સમક્ષિતિજ સપાટી ઉપર ત્રણ પદાર્થ \(A, B\) અને \(C\) ને એક સીધી રેખામાં રાખેલ છે. \({A}, {B}\) અને \({C}\) ના દળો અનુક્રમે \({m}, 2{m}\) અને \(2{m}\) છે. \(A\) એ \({B}\) ની તરફ \(9\;{m} / {s}\) થી ગતિ કરે છે અને તેની સાથે સ્થિતિસ્થાપક અથડામણ કરે છે. ત્યાર બાદ \(B\) એ \(C\) સાથે સંપૂર્ણપણે અસ્થિતિસ્થાપક અથડામણ કરે છે. બધીજ ગતિને સમાન સીધી રેખામાં ગતિઓ કરે છે તો \(C\) ની અંતિમ ગતિ \(....\,{m} / {s}\) હશે.
JEE Mains 2021 અઘરું - એક મીટર લાંબા તારને બે અસમાન ભાગ \(X\) અને \(Y\)માં તોડવામાં આવે છે. \(X\) ભાગને લંબાવીને બીજો તાર \(W\) બનાવવામાં આવે છે. \(W\) તારની લંબાઈ \(X\)ની લંબાઈ કરતાં બમણી છે અને \(W\) નો અવરોધ \(Y\)ના કરતાં બમણો છે. \(X\) અને \(Y\)ની લંબાઈઓનો ગુણોત્તર શોધો.JEE Mains 2022 મધ્યમ
- વિધાન \(I:\) પૂર્ણ તરંગ રેકટીફાયરમાં સ્પંદયુક્ત આઉટપુટમાંથી શુધ્ધ \(DC\) વોલ્ટેજ મેળવવા માટે લોડ અવરોધ \({R}_{{L}}\) ને સમાંતર કેપેસીટર લગાવવામાં આવે છે. વિધાન \(II:\) પૂર્ણ તરંગ રેકટીફાયરમાં સ્પંદયુક્ત આઉટપુટમાંથી શુધ્ધ \(DC\) વોલ્ટેજ મેળવવા માટે લોડ અવરોધ \({R}_{{L}}\) સાથે શ્રેણીમાં ઇન્ડક્ટર લગાવવામાં આવે છે. ઉપર આપેલા વિધાનો માટે નીચેમાંથી યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરો.JEE Mains 2021 મધ્યમ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- \(1\; \mathrm{m}\) લાંબા સળિયાનો એક છેડો સમક્ષિતિજ ટેબલ પર જડેલો છે.જ્યારે તે સમક્ષિતિજ સાથે \(30^{\circ}\) નો ખૂણો બનાવે ત્યારે તેણે મુક્ત કરવામાં આવે છે.તે જ્યારે ટેબલ સાથે અથડાય ત્યારે તેનો કોણીય વેગ \(\sqrt{\mathrm{n}}\; \mathrm{s}^{-1}\) આપવામાં આવે છે જ્યાં \(\mathrm{n}\) એ પૂર્ણાંક સંખ્યા હોય તો \(n\) મૂલ્ય કેટલું હશે?
JEE Mains 2020 મધ્યમ - કોમન એમીટર પરિપથમાં લોડ અવરોધ \(R_L\) અને નાનો બદલાતો અવરોધ(ઈનપુટ અવરોધ) \(R_{BE}\) છે. તો વૉલ્ટેજ ગેઇન, પ્રવાહ ગેઇન અને પાવર ગેઇન અનુક્રમે કેટલા મળે? [\(\beta =\)પ્રવાહ ગેઇન, \(I_B\) , \(I_C\) , \(I_E\) અનુક્રમે બેઝ, કલેક્ટર અને એમીટર પ્રવાહ છે]JEE Mains 2018 અઘરું
- દરેક \(2 \Omega\) ધરાવતા 12 તારોને જોડીને એક સમઘન બનાવવામાં આવેલ છે. \(a\) અને \(c\) બિંદુઓ વચ્ચે \(6 \mathrm{~V}\) જેટલું \(\mathrm{emf}\) ધરાવતી બેટરીને જોડવામાં આવે છે. \(\mathrm{e}\) અને \(\mathrm{f}\) થી વચ્ચે વોલ્ટેજનો તફ઼ાવત _______ \(\mathrm{V}\) હશે.
JEE Mains 2024 અઘરું - ભૌતિક રાશિ \(P\) ને \(P=\frac{a^2 b^3}{c \sqrt{d}}\) મુજબ દર્શાવવામાં આવે છે.\(a, b, c\) અને \(d\) ના માપનની પ્રતિશત ત્રુટિ અનુક્રમે \(1 \%, 2 \%, 3 \%\) અને \(4 \%\) છે. તો \(P\) ના માપનની પ્રતિશત ત્રુટિ \(.....\%\) હશે.JEE Mains 2023 સરળ
-

ત્રણ સમાન દળ \(m\) ને મુક્ત અવકાશમાં બાજુ a ધરાવતા સમબાજુ ત્રિકોણના શિરોબિંદુઓ (A, B, C) પર રાખેલ છે. \(t=0\) સમયે, તેમને પ્રારંભિક વેગ \(\vec{V}_A=V_0 \overrightarrow{A C}, \vec{V}_B=V_0 \overrightarrow{B A}\) અને \(\vec{V}_C=V_0 \overrightarrow{C B}\) આપવામાં આવે છે. અહીં, \(\overrightarrow{A C}, \overrightarrow{C B}\) અને \(\overrightarrow{B A}\) એ ત્રિકોણની બાજુઓ પરના એકમ સદિશો છે. જો ત્રણેય દળો ગુરુત્વાકર્ષણ બળથી આંતરક્રિયા કરતા હોય, તો સંઘાતના બિંદુએ તંત્રના ચોખ્ખા કોણીય વેગમાનનું મૂલ્ય ________ છે.JEE Mains 2025 અઘરું - બ્રાસની સ્થિતિસ્થાપક હદ \(379\,MPa\) છે.બ્રાસના સળિયા પર \(400\,N\) બળ લગાવવા માટે તેનો વ્યાસ સ્થિતિસ્થાપક હદની અંદર રહે તે માટે ઓછામાં ઓછો ......... \(mm\) હોવો જોઈએ.JEE Mains 2019 મધ્યમ