JEE Mains · Physics · STD 12 - વિકિરણ અને દ્રવ્યની દ્વૈત પ્રકૃતિ
- JEE Mains 2025
- અઘરું
- MCQ
\(m\) દળનો એક નાનો અરીસો \(l\) લંબાઈના દળરહિત દોરા વડે લટકાવેલો છે. જ્યારે \(E\) ઊર્જાનો લેસરનો ટૂંકો પલ્સ અરીસા પર લંબરૂપે પડે છે, ત્યારે દોરો જે નાના ખૂણાથી વિચલિત થશે તે શોધો. (જ્યાં \(\mathrm{c}=\) શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશનો વેગ અને \(\mathrm{g}=\) ગુરુત્વાકર્ષણ પ્રવેગ છે)
જવાબ ચકાસવા માટે એક વિકલ્પ પસંદ કરો.
જવાબ અને ઉકેલ
સાચો જવાબ
(D) \(\theta=\frac{2 \mathrm{E}}{\mathrm{mc} \sqrt{\mathrm{g} l}}\)
પગલાવાર ઉકેલ
વિગતવાર સમજૂતી

સંપૂર્ણ પરાવર્તન ધારતા બીમ દ્વારા લાગતું બળ \(\mathrm{F}=\frac{2 \mathrm{P}}{\mathrm{C}}=\frac{2}{\mathrm{C}} \frac{\mathrm{dE}}{\mathrm{dt}} ; \mathrm{P}\) એ પાવર છે
તેથી અરીસાના વેગમાનમાં થતો ફેરફાર.
\(\mathrm{m}(\mathrm{~V}-0)=\int \mathrm{Fdt}=\frac{2}{\mathrm{C}} \int \mathrm{dE}=\frac{2 \mathrm{E}}{\mathrm{C}}\)
હવે કાર્ય-ઊર્જા પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા ...(1)

\(\begin{aligned}
& \mathrm{W}_{\mathrm{g}}=\Delta \mathrm{k} \\
& -\mathrm{mg} \ell(1-\cos \theta)=0-\frac{1}{2} \mathrm{mv}^2 \\
& \mathrm{~g} \ell\left(2 \sin ^2 \frac{\theta}{2}\right)=\frac{\mathrm{v}^2}{2}
\end{aligned}\)
કારણ કે \(\theta\) નાનો છે
\(\begin{aligned} & \mathrm{g} \ell 2\left(\frac{\theta}{2}\right)^2=\frac{1}{2} \frac{4 \mathrm{E}^2}{\mathrm{~m}^2 \mathrm{c}^2} \\ & \mathrm{~g} \ell \theta^2=\frac{4 \mathrm{E}^2}{\mathrm{~m}^2 \mathrm{c}^2} \\ & \theta=\frac{2 \mathrm{E}}{\mathrm{mc} \sqrt{\mathrm{g} \ell}}\end{aligned}\)
Physics ના વધુ પ્રશ્નો
- \(220 \,V \,\,emf\) અને \(50\, Hz\) આવૃત્તિ ધરાવતા \(AC\) ઉદગમ સાથે એક ઈન્ડકટર જોડવામાં આવે છે. જ્યારે પ્રવાહનું મહત્તમ (પીક) મૂલ્ય \(\frac{\sqrt{ a }}{\pi} A\) હોય છે ત્યારે ઉદગમનો તત્ક્ષણિક વોલ્ટેજ \(0 \,V\) મળે છે. તો \(A\) ..........છે.
JEE Mains 2022 મધ્યમ - એક \(R\) ત્રિજ્યા ધરાવતા પ્રવાહી બુંદને એકસમાન \(27\) પ્રવાહી બુંદીમાં વિભાજિત કરવામાં આવે છે. જો પૃષ્ઠતાણ \(T\) હોય, તો આ પ્રક્રિયામાં થતું કાર્ય _______ થશે.JEE Mains 2024 અઘરું
- \(A\) પ્રિઝમ કોણ ધરાવતા એક પ્રિઝમના દ્રવ્યનો વક્રીભવનાંક \(\cot A / 2\) છે. તો લઘુતમ વિચલન કોણ _______ છે.JEE Mains 2024 અઘરું
- આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણે \(d = 20\,\mu \,m\) વ્યાસ અને એક \(I = 2\,m\) લંબાઈ ધરાવતા ઓપ્ટિકલ ફાઈબરના એક છેડેથી \({\theta _1} = {40^o}\) ના ખૂણે પ્રકાશનું કિરણ આપાત કરવામાં આવે છે.બીજા છેડેથી બહાર નીકળતા પહેલા તે કેટલી વખત પરાવર્તન પામશે?
JEE Mains 2019 અઘરું - એક ખુલ્લી ઓર્ગન નળીમાં તૃતીય અને છઠ્ઠી હાર્મોનિક આવૃત્તિઓ અનુક્રમે \(\nu_3\) અને \(\nu_6\) છે.
જો \(\nu_6-\nu_3=2200 Hz\) હોય તો નળીની લંબાઈ ________ mm છે.
(ધ્વનિનો હવામાં વેગ 330 m/s લો)JEE Mains 2026 અઘરું - એક આદર્શ વાયુના નમૂના પર આકૃતિમાં દર્શાવ્યા અનુસાર \(ABCA\) ચક્રિય પ્રક્રિયા કરાવવામાં આવે છે. તે \(AB\) ભાગ દરમ્યાન \(40 \,J\) ઉષ્માનું શોષણ કરે છે, \(BC\) ભાગ દરમ્યાન ઉષ્માનું શોષણ કરતી નથી, અને \(CA\) ભાગ દરમ્યાન \(60 \,J\) ઉષ્મા પાછી ફેંકે છે. જો \(BC\) ભાગ દરમ્યાન વાયુ પર \(50 \,J\) કાર્ય થાય છે. વાયુની \(A\) સ્થાન આગળ આતંરિક ઊર્જા \(1560 \,J\) છે. \(CA\) ભાગ દરમ્યાન વાયુ દ્વારા થતું કાર્ય....... \(J\) થશે.
JEE Mains 2022 મધ્યમ
JEE Mains ના વધુ PYQ
- જ્યારે \(R\) ત્રિજ્યાની નાની વર્તુળાકાર લૂપને \(L\) પરિમાણના મોટા ચોરસ લૂપમાં મૂકવામાં આવે \((L \gg R)\) તો આ પ્રકારની ગોઠવણી માટે અન્યોન્ય પ્રેરણનું મૂલ્ય શોધો.
JEE Mains 2023 મધ્યમ - એક વસ્તુ આગળ- પાછળ \(10 \,cm\) જેટલા કંપવિસ્તાર સાથે ગતિ કરે છે. જ્યારે વસ્તુ તેની સરેરાશ (મધ્ય) સ્થાનથી \(5 \,cm\) એ હોય ત્યારે હવાના જેટ (ફુવારા) ની મદદથી તેનો વેગ ત્રણ ઘણો કરવામાં આવે છે. કંપનનો, નવો કંપવિસ્તાર \(\sqrt{x} \,cm\) થાય છે. \(x\) નું મૂલ્ય ......... થશે.JEE Mains 2022 અઘરું
- \(T\) તાપમાને વાયુ મિશ્રણ \(2\) મોલ ઓકિસજન અને \(4\) મોલ નિયોન ધરાવે છે.બધા જ કંપન પ્રકારો અવગણતા, તંત્રની કુલ આંતરિક ઊર્જા \(........\,RT\) હશે.JEE Mains 2023 મધ્યમ
- ' R ' ત્રિજ્યા અને ' M ' દ્રવ્યમાનની એક સમાન વર્તુળાકાર તકતી તેના સમતલને લંબ અને તેના કેન્દ્રમાંથી પસાર થતી અક્ષને અનુલક્ષીને ભ્રમણ કરી રહી છે. આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ, મૂળ તકતીમાંથી \(\mathrm{R} / 2\) ત્રિજ્યાનો એક નાનો વર્તુળાકાર ભાગ દૂર કરવામાં આવે છે. ઉપર આપેલી અક્ષને અનુલક્ષીને મૂળ તકતીના બાકીના ભાગની જડત્વની ચાકમાત્રા શોધો.
JEE Mains 2025 મધ્યમ