enEnglishguગુજરાતી
GUJCET · Physics · Electric Charges and Fields
\(L\) લંબાઈના અને \(Q\) જેટલો સમાન વિધુતભાર વિતરણ ધરાવતાં એક પાતળા સળિયાના કોઈ એક છેડાથી અક્ષ પર \(r\) અંતરે \(q\) જેટલો બિંદુવત્ વિધુતભાર આવેલો છે, તો આ બંને વચ્ચે લાગતાં વિધુતબળનું મૂલ્ય __________.
- A \(\frac{2 k Q }{r(r+ L )}\)
- B \(\frac{k Q q}{r^2}\)
- C \(\frac{k Q q}{r(r- L )}\)
- D \(\frac{k Q q}{r(r+ L )}\)
Answer & Solution
Correct Answer
(D) \(\frac{k Q q}{r(r+ L )}\)
Step-by-step Solution
Detailed explanation
(D)

\(\Rightarrow\) આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણે બિંદુવત્ વિધુતભારથી \(q\) થી અક્ષ પર \(x\) અંતરે સૂક્ષ્મ \(d x\) લંબાઈ ધરાવતાં ખંડમાં સૂક્ષ્મ વિધુતભાર \(d q\) છે.
\(\Rightarrow\) \(\begin{array}{l}d q=\lambda d x \\ d q=\frac{ Q }{ L } d x \quad\left(\because \lambda=\frac{ Q }{ L }\right)\end{array}\)
\(\Rightarrow\) કુલંબના નિયમ મુજબ
\(\begin{array}{l}d F=\frac{k q d q}{x^2} \\ d F=\frac{k q Q d x}{L x^2} \\ F=\int d F \\ F =\int_r^{r+ L } \frac{k Q q}{L x^2} d x \\ F=\frac{k Q q}{L} \int_r^{r+ L } x^{-2} d x \\ F=\frac{k Q q}{L}\left[-\frac{1}{x}\right]_r^{r+ L } \\ F =\frac{k Q q}{L}\left[\frac{1}{r}-\frac{1}{r+ L }\right] \\ F =\frac{k Q q}{r(r+ L )}\end{array}\)

\(\Rightarrow\) આકૃતિમાં દર્શાવ્યા પ્રમાણે બિંદુવત્ વિધુતભારથી \(q\) થી અક્ષ પર \(x\) અંતરે સૂક્ષ્મ \(d x\) લંબાઈ ધરાવતાં ખંડમાં સૂક્ષ્મ વિધુતભાર \(d q\) છે.
\(\Rightarrow\) \(\begin{array}{l}d q=\lambda d x \\ d q=\frac{ Q }{ L } d x \quad\left(\because \lambda=\frac{ Q }{ L }\right)\end{array}\)
\(\Rightarrow\) કુલંબના નિયમ મુજબ
\(\begin{array}{l}d F=\frac{k q d q}{x^2} \\ d F=\frac{k q Q d x}{L x^2} \\ F=\int d F \\ F =\int_r^{r+ L } \frac{k Q q}{L x^2} d x \\ F=\frac{k Q q}{L} \int_r^{r+ L } x^{-2} d x \\ F=\frac{k Q q}{L}\left[-\frac{1}{x}\right]_r^{r+ L } \\ F =\frac{k Q q}{L}\left[\frac{1}{r}-\frac{1}{r+ L }\right] \\ F =\frac{k Q q}{r(r+ L )}\end{array}\)
See the Complete Solution
Get step-by-step explanations for this and 2.5 Lakh+ more JEE, NEET & CET questions.
- Unlock all solutions
- Practice the full chapter
- Track accuracy across PYQs
4.8 rated on Google Play · 14,000+ reviews
More questions from Physics
- એસ્ટ્રોનોમિકલ ટેલિસ્કોપ માટે ઓબ્જેક્ટિવ(Objective)ની કેન્દ્રલંબાઈ \(f_0\) અને આઇપીસ(eye piece)ની કેન્દ્રલંબાઈ \(f_e\) હોય તો ટેલિસ્કોપ નળીની લંબાઈ __________ હોય છે.GUJCET 2017 Hard
- __________ ગુણધર્મ માટે ડોમેઇન બંધારણ આવશ્યક છે.GUJCET 2007 Easy
- આપેલ પરિપથમાં બિંદુઓ A અને B વચ્ચેનો સમતુલ્ય અવરોધ કેટલો છે?
GUJCET 2010 Hard - \(\frac{\text { Vs }}{\text { Am }}\) એ કઈ ભૌતિક રાશિનો એકમ છે ?GUJCET 2024 Medium
- 500 આંટા વાળા અને \(0.15 m^2\) આડછેદ વાળા વિદ્યુતવાહક ગૂંચળાને લંબ એવા ચુંબકીયક્ષેત્રમાં 0.4 સેકન્ડમાં 0.2 T થી 1.0 T જેટલો ફેરફાર કરવામાં આવે છે. ઉત્પન્ન થતો પ્રેરિત emf __________ V હશે.GUJCET 2014 Medium
- 50 Hz ના ઊલટસૂલટ પ્રવાહનું મૂલ્ય શૂન્યથી rms મૂલ્ય જેટલું થવા માટે લાગતો સમય શોધો.GUJCET 2009 Hard
More PYQs from GUJCET
- નીચેના પૈકી સંકીર્ણની કઈ જોડના જલીય દ્રાવણ, \(0.1 M AgNO _{3( aq )}\) સાથે અનુક્રમે આછો પીળો અને સફેદ અવક્ષેપ આપશે ?GUJCET 2017 Hard
- એક બિંદુવત્ વિદ્યુતભાર, તેના પર કેન્દ્રિત 10 cm ત્રિજ્યાવાળી ગોળાકાર ગાઉસિયન સપાટીમાંથી \(-1.0 \times 10^3 Nm ^2 C ^{-1}\) જેટલું વિદ્યુત ફ્લક્સ પસાર કરે છે. જો ગાઉસિયન સપાટીની ત્રિજ્યા ત્રણ ગણી કરવામાં આવે તો, સપાટીમાંથી કેટલું ફ્લક્સ પસાર થશે?GUJCET 2007 Easy
- નીચેના પૈકી કયું વિધેય \(\left(0, \frac{\pi}{8}\right)\) માં ઘટતું વિધેય છે ?GUJCET 2023 Easy
- A.C. પરિપથમાં ઇન્ડક્ટિવ રિએક્ટન્સ અને કેપેસિટિવ રિએક્ટન્સનો ગુણોત્તર __________.GUJCET 2006 Hard
- નીચેનામાંથી કયા એમિનો એસિડની pH, 7 કરતાં વધારે છે?GUJCET 2018 Medium
- નીચેનામાંથી ક્યા પ્રક્રિયકનો ઉપયોગ ગુણાત્મક અને જથ્થાત્મક રાસાયણિક વિશ્લેષણમાં થતો નથી?GUJCET 2026 Easy