NEET · Biology · STD 12 - 4. principal of inheritance and variation
હિમોગ્લોબિન અણુની બીટા ગ્લોબિન શૃંખલાના છઠ્ઠા સ્થાને ગ્લુટામિક ઍસિડ (ગ્લુ) નું વેલાઇન (વેલ) દ્વારા વિસ્થાપન થવાથી નીચેનામાંથી કઈ અનિયમિતતા થાય છે?
- A થેલેસેમિયા
- B સિકલ-સેલ એનિમિયા
- C ફિનાઇલકિટોન્યુરિયા
- D હિમોફિલિયા
Answer & Solution
Correct Answer
(B) સિકલ-સેલ એનિમિયા
Step-by-step Solution
Detailed explanation
(B) સિકલ-સેલ એનિમિયા
સિકલ-સેલ એનિમિયા એ અલિંગી પ્રચ્છન્ન જનીનીય વિકૃતિ છે જે હિમોગ્લોબિનની બીટા ગ્લોબિન શૃંખલા માટે સંકેત આપતા જનીનના DNA શૃંખલામાં બિંદુ-ઉત્પરિવર્તન (point mutation) ના કારણે થાય છે.
આ ઉત્પરિવર્તનના પરિણામે બીટા ગ્લોબિન શૃંખલાના છઠ્ઠા સ્થાને ગ્લુટામિક ઍસિડ (ગ્લુ) નું વેલાઇન (વેલ) દ્વારા વિસ્થાપન થાય છે. ગ્લુટામિક ઍસિડ માટેનો કોડોન GAG, વેલાઇન માટેના GUG દ્વારા બદલાય છે.
થેલેસેમિયા એ ગ્લોબિન શૃંખલા સંશ્લેષણમાં માત્રાત્મક ખામી છે, ફિનાઇલકિટોન્યુરિયા એ ફિનાઇલએલેનાઇનના ભંગાણને અસર કરતી ચયાપચયની જન્મજાત ખામી છે, અને હિમોફિલિયા એ લિંગ-સંલગ્ન રક્ત ગંઠન વિકૃતિ છે.
સિકલ-સેલ એનિમિયા એ અલિંગી પ્રચ્છન્ન જનીનીય વિકૃતિ છે જે હિમોગ્લોબિનની બીટા ગ્લોબિન શૃંખલા માટે સંકેત આપતા જનીનના DNA શૃંખલામાં બિંદુ-ઉત્પરિવર્તન (point mutation) ના કારણે થાય છે.
આ ઉત્પરિવર્તનના પરિણામે બીટા ગ્લોબિન શૃંખલાના છઠ્ઠા સ્થાને ગ્લુટામિક ઍસિડ (ગ્લુ) નું વેલાઇન (વેલ) દ્વારા વિસ્થાપન થાય છે. ગ્લુટામિક ઍસિડ માટેનો કોડોન GAG, વેલાઇન માટેના GUG દ્વારા બદલાય છે.
થેલેસેમિયા એ ગ્લોબિન શૃંખલા સંશ્લેષણમાં માત્રાત્મક ખામી છે, ફિનાઇલકિટોન્યુરિયા એ ફિનાઇલએલેનાઇનના ભંગાણને અસર કરતી ચયાપચયની જન્મજાત ખામી છે, અને હિમોફિલિયા એ લિંગ-સંલગ્ન રક્ત ગંઠન વિકૃતિ છે.
See the Complete Solution
Get step-by-step explanations for this and 2.5 Lakh+ more JEE, NEET & CET questions.
- Unlock all solutions
- Practice the full chapter
- Track accuracy across PYQs
4.8 rated on Google Play · 14,000+ reviews
More questions from Biology
- મૂળ ....... માં પાણીના શોષણ માટે મહત્ત્વનો ભાગ ભજવતુ નથી.NEET 2015 Easy
- કેલ્વીનચક્ર દરમ્યાન, ગ્લુકોઝના એક અણુને સંશ્લેષિત કરવા કેટલા \(ATP\) અને \(NADPH _2\) જરૂરી છે?NEET 2023 Medium
- નીચેનામાંથી કયો ગર્ભાશય નળીનો ભાગ નથી?NEET 2024 Medium
- ફેબેસી કુળ સોલેનેસી અને લિલિએસીથી અલગ પડે છે. પુંકેસરોને અનુલક્ષીને, ફેબેસી કુળ માટે વિશિષ્ટ હોય તેવી લાક્ષણિકતાઓ પસંદ કરો, જે સોલેનેસી કે લિલિએસીમાં જોવા મળતી નથી.NEET 2023 Medium
- નીચે બે વિધાનો આપેલા છે : જેમાંથી એક વિધાન \(A\) અને બીજું કારણ \(R\) તરીકે દર્શાવેલ છે :
વિધાન \(A:\) અનાવૃતબીજધારી વનસ્પતિઓમાં પરાગરજ લઘુબીજાણુધાનીમાંથી મુક્ત થાય છે અને હવાના પ્રવાહો દ્વારા વહન પામે છે.
કારણ \(R\) : હવાના પ્રવાહો પરાગરજને સ્ત્રીજનનધાનીના મુખ સુધી વહન કરે છે જ્યાં નર જન્યુઓ મુક્ત થાય છે અને પરાગનળી બનતી નથી.
ઉપરોક્ત વિધાનોના સંદર્ભમાં, નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો :NEET 2023 Medium - એગ્રોબેકેટેરીયમ ટ્યુમેફેસીયંસનો "\('Ti\) થ્લાઝમીડ" શેના માટે હોય છે?NEET 2024 Medium
More PYQs from NEET
- અંતરાલ જોડાણ (ગેપ જંકશન) નું કાર્ય છે:NEET 2015 Medium
- લેક ઓપેરોનમાં \(z\) જનીન .............. દર્શાવે છે.NEET 2022 Medium
- પેશીઓ અથવા અંગોનું પ્રત્યારોપણ ક્યારેક નિષ્ફળ જાય છે કારણ કે દર્દીના શરીર દ્વારા તેનો સ્વીકાર થતો નથી. આ પ્રકારના અસ્વીકાર માટે કયા પ્રકારની રોગ પ્રતિકારકતા પ્રતિચાર જવાબદાર છે?NEET 2017 Medium
- ઈલેક્ટ્રિક ઘડિયાળોમાં ઝિંક/સિલ્વર ઓક્સાઈડ કોષ વપરાય છે. પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે ? \(Zn ^{2+}+2 e ^{-} \rightarrow Zn ; E ^{\circ}=-0.760 \,V\) \(Ag _{2} O + H _{2} O +2 e ^{-} \rightarrow 2 Ag +2 OH ^{-} ; E ^{\circ}=0.344 \,V\) જો \(F\) \(96,500 C mol ^{-1}\) હોય, તો કોષનો \(\Delta G ^{\circ}\) શોધો. (\(kJ mol ^{-1}\) માં)NEET 2017 Easy
- કોષકેન્દ્રીય આવરણ કોનું વ્યુત્પન્ન છે?NEET 2015 Medium
- નીચે બે વિધાનો આપેલા છે :
વિધાન I: જેલ ઇલેક્ટ્રોફોરેસિસમાંથી નિષ્કર્ષિત DNA ખંડોનો ઉપયોગ પુનઃસંયોજક DNA ના નિર્માણમાં થઈ શકે છે.
વિધાન II : એગારોઝ જેલમાં નાના કદના DNA ખંડો એનોડની નજીક જોવા મળે છે જ્યારે મોટા ખંડો કુવાઓની નજીક જોવા મળે છે.
ઉપરોક્ત વિધાનોના સંદર્ભમાં, નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સૌથી યોગ્ય ઉત્તર પસંદ કરો :NEET 2025 Medium